Vũ Đình Kh.

trên, dưới những miếng ngói

chuyện ngắn

Hắn chỉ là một người thợ, với diễm phúc được ăn trên đầu, trên cổ thiên hạ. Công việc của hắn giản dị, đều đặn và nhàm chán. Vậy mà thiên hạ phải ngửng lên mới được nhìn thấy hắn! Và từ trên cao, hắn nhìn xuống để chợt thấy mình, cũng nhỏ bé như mọi người, khi nhìn từ một góc cạnh nào đó.

Hắn cầm chắc cây xẻng, hậm hực xủi tung từng lớp ngói cũ. Nhìn bộ điệu hùng hục của hắn, giống như người quản thúc thời trung cổ, bực dọc quất ngọn roi da trên lưng đám nô lệ lầm lũi, đen đúa, im lìm không một chút phản kháng. Cứ độ mươi phút, hắn lại ngừng tay xẻng, thung dung bước trên nóc nhà nghiêng nghiêng, thu nhặt những manh ngói vụn, ném xuống chiếc thùng xe truck đậu chênh chếch bên bờ rào. Hắn có vẻ thích thú với trò chơi mà ngày xưa, hắn đã thường nghịch ngợm bên dòng sông cuối xóm. Những manh ngói bay bay, rồi rơi tỏm vào thùng xe, tạo nên một tiếng động là lạ; không như thuở đó, hắn đếm bao nhiêu lần viên ngói nhảy trượt trên mặt nước, để biến mất dưới giòng sông đen bẩn. Mồ hôi hắn vã ra như tắm, dưới ánh nắng hè của buổi sáng, còn lâu mới đứng bóng. Cách vài sân, trên thảm cỏ xanh cắt xén bằng phẳng, một cô gái bản địa nằm xấp phơi trần trên tấm vải trắng. Đẹp hay xấu, hắn chỉ có thể tưởng tượng qua mái tóc vàng óng và làn da trắng mịn màng như lớp trứng gà. Vậy mà, họ lại muốn làn da tinh khôi ấy xậm màu, để có chút cái đẹp giả tạo thoáng chốc trong vài tháng hè ngắn ngủi.

- Đúng là đàn bà!

Hắn lầm bầm một mình, rồi im lặng, chưa muốn thốt lên đoạn cuối của thứ cảm xúc đầy ấn tượng. Khoảng nóc cái nhà, bây giờ trần trụi như cô gái hàng xóm, cả những tấm giấy chống ẩm đen nhánh cũng đã được lột sạch sẽ, chỉ còn lại dăm ba hàng đinh cái cao, cái thấp. Hắn với cây búa, mắt láo liên dò xét từng phân vuông, rồi vung búa, lúc nhổ, lúc đóng, liên tục như thằng dỡ hơi, tuỳ theo từng trường hợp của cái mái nhà. Hắn chợt ngừng tay và phì cười, nghĩ đến cách so sánh kỳ quặc, về người phụ nữ khi “tới tháng”! Cũng nóng lạnh, thất thường khó đoán trước.

Bực bội với những suy nghĩ tào lao, hắn chắt miệng, vác cuộn giấy dầu, trải thành một hàng đều sát mép nóc nhà. Cầm dụng cụ đóng đinh nẹp, hắn giáng liên tu bất tận, xuống những điểm đã được vạch sẵn trong óc theo thói quen nghề nghiệp. Bây giờ, "cô nóc nhà" hoàn toàn dấu kín trong lớp áo đen nhánh, cổ kính, xấu xí và ngu xuẩn như người đàn bà Trung đông quen thuộc chịu đựng thứ tập tục tôn giáo khắt khe kỳ lạ. Hắn lại nhớ đến cuộc đàm thoại với hai vợ chồng chủ nhà.

- Theo đúng nguyên tắc, thì chỉ phải trải ba “bộ anh” phần sát mép nóc thôi, nhưng nhiều người vẫn muốn trải hết cả nóc nhà như thời xưa. Tuỳ anh chị, muốn sao tôi làm vậy!

Hắn chậm rãi, lập lại câu nói quen thuộc của một người đang làm nhiệm vụ kiếm cơm xứ người. Nhìn ông chồng đạo mạo, đứng tuổi, dưới lớp kính cận dày và bà vợ còn trẻ không có phần cân xứng tuổi tác.

- Theo anh, thì cách nào tốt hơn? Anh trong nghề chắc hiểu rõ hơn tôi. - Người chồng điềm đạm hỏi đầy tính cách hiểu biết.

- Thực ra cũng khó nói anh ạ. Trải hết thì mặt ván ép bớt nóng sẽ bền hơn, nhưng lại hay bị đọng hơi nước. Mấy ông kỹ sư xây dựng, cho rằng, nên để hở phần trên để giữ độ khô của ván. Còn tốn kém hay công thì chẳng có gì, chỉ chênh nhau hai, ba chục tiền giấy dầu.

Hắn còn định nói thêm cho trọn bài bản, của một người thợ ngửa tay nhận tiền, thì cô vợ đã chen vào.

- Anh trải hết đi anh. Em thấy nhà kia cũng trải hết, chắc tốt hơn!

- Vâng, tuỳ chị.

Hắn trả lời gọn gàng, không phản đối, không thắc mắc. Muốn sao được vậy, là tính khí của hắn! Hắn đã quen và đã thất bại nhiều lần, nên học được một kinh nghiệm giản dị. Hãy làm những điều bà vợ yêu cầu, ý kiến chủ nhân ông chỉ là thứ sao y bản chánh, chưa được đóng dấu! Người chồng vớt vát một câu.

- Em cứ thích bịt kín mít, còn gì là đẹp!

Người chồng nheo mắt nhìn hắn, như chứng tỏ bản tính chiều chuộng vợ của mình. Người đàn ông Á Châu thường cạo râu nhẵn nhụi, chẳng ai phiền hà đến chuyện râu vểnh, râu quặp. Hắn cũng bình thản ngó lơ ra cửa, chẳng có gì lạ trong vai trò quyền thế của một gia đình Đông phương.

- Mai tôi làm sớm, bắt đầu từ 5 giờ sáng. Tôi xin lỗi sẽ phải đánh thức anh chị dậy vì ồn ào, nhưng làm trễ sẽ kéo dài sợ chiều trời mát, ngói không ép thẳng liền được.

Hắn bước ra cửa, chẳng cần chờ đợi chủ nhân có đồng ý hay không. Hắn là vậy. Không có những ngoặc đơn, ngoặc kép, phiền phức. Chẳng ai, có thể làm hắn thay đổi, một khi hắn đã quyết định...

Hắn bấm phone gọi, lời hứa hẹn của tiệm bán ngói khiến hắn càu nhàu, vì phải chờ thêm một tiếng cho xe đến giao hàng. Hắn vòng sau góc khuất, tựa vào gờ tường căn nhà gió nhỏ nhắn, bên cạnh lỗ thoát hơi của chiếc máy hút trong nhà bếp, văng vẳng tiếng người đàn bà hát thanh thoát như dáng điệu đài các của người nữ chủ nhân. Hắn móc thuốc, rít từng hơi dài như để cảm nhận sự tận cùng của từng mũi dao đâm sâu vào hai buồng phổi. Con dao đang giết lần, giết mòn cơ thể - hắn biết vậy – nhưng chưa một lần chau mày hối hận. Dù sao, “nàng” vẫn ngoan ngoãn ru hắn vào mộng mỗi khi cần thiết. Những cô gái khác thường ghen tức chỉ trích “nàng” hôi hám, xấu xí và tốn kém; nhưng với hắn, tình cảm “nàng” dành cho hắn còn rẻ chán! Tiền mua cháo múc, sòng phẳng không câu nệ. Vui đến, buồn đi chẳng một lời phàn nàn. Nhìn bầu trời, những cụm mây trăng trắng bay vội vã theo cơn gió và ánh nắng bắt đầu trở nên gay gắt. Từ cái ống vô tri này, hắn từng vô tình nghe khá nhiều lời bàn bạc của chủ những ngôi nhà hắn đã làm. Tiếng thì thầm tưởng nhỏ, tưởng đã cách âm, đã bay xa, mà họ tưởng rất là riêng tư! Nhưng không, thế giới của mọi người, và mọi người chẳng ai có quyền riêng tư gì hết. Bằng cách này hay cách khác, chấn động nhỏ bé từ nơi cuống họng loài người sẽ thoát ra, đi xa, thật xa đến một nơi nào đó để trở về, lập lại rồi lập lại. Như đàn ông phải lấy đàn bà, vì đàn bà muốn chồng, nhưng.. khôn hơn và kiên nhẫn hơn, khi chơi trò chơi chờ đợi. Biết vậy, vẫn vậy và sẽ lập lại y như vậy! Hắn dụi gạt tàn, có lẽ cô chủ nhà vừa pha xong ly đá chanh, hay đang dán mắt vào truyền hình xem các bức tượng biết đi, khẳng khiu uốn éo trên sàn gỗ thời trang. Cũng có thể đang mơ màng về một mối tình hụt hẫng "giá mà, phải như, nếu đừng..." từ thuở con gái còn đi học. Vài tiếng nữa, ông chồng về nhà trông đợi bữa cơm, đón nhận nụ hôn của cô vợ trẻ và hỏi một câu thật ngớ ngẩn.

- Ở nhà buồn không, nhớ anh không? (?)

Trời ạ, kịch bản này đã được soạn sẵn từ muôn kiếp trước, cho những cặp uyên ương, mà một con chim sửa soạn gãy cánh. Kế tiếp là màn gì? Ừ hình như... à không, chẳng biết hai com chim ấy, có vượt qua nổi biển rộng, núi cao hay con mái sẽ mỏi cánh đậu lại trên đỉnh ống khói của một chiếc tàu viễn dương nào đó. Hắn cười một mình, tay mân mê chiếc hộp quẹt “bic” dính hắc ín lem luốc.

…

Tiếng động cơ xe dầu, ồn ào làm hắn ngoái cổ nhìn. Hắn leo xuống thang đón chào người giao hàng. Quá quen thuộc, chẳng cần nói nhiều. Lũ thợ thuyền, có thứ động tác riêng biệt, trước khi đặt tay xuống ký. Không có thứ bút sa gà chết! Bọn thợ không đủ đầu óc, để làm những bài toán phân chia, như tờ giá thú. Không được, không đúng, làm lại - chỉ có thế thôi. Không cần quan toà, không cần lời qua tiếng lại. Chỉ có tiếng máy cẩu ù lì nâng từng chồng ngói xếp gọn gàng trên đỉnh nóc nhà. Hết. Đó là điểm cuối của tình yêu mua bán. Bây giờ, chỉ còn trải ra cho đều. Trải không đều, đóng không khéo sẽ dột mưa tróc nóc. Ngay cả chiếc mái kỹ lưỡng nhất cũng cần may mắn, không gặp bão lốc. Chẳng may nếu hôm sau, tháng sau, năm sau cuồng phong đến hỏi... cái gì chịu nổi sự tàn phá của thiên nhiên?

Cô chủ nhân đứng nheo mắt nhìn ngây thơ như đứa trẻ xem gánh xiệc. Hắn tựa thành xe, phì phèo thuốc lá ngắm nhìn cô chủ nhân như đứa trẻ chiêm ngưỡng con búp bê trong tủ kính của một cửa hiệu xa hoa. Phải chi cuộc đời cứ như những đứa trẻ. Khốn nỗi, đứa trẻ sẽ lớn lên, đòi hỏi cũng lớn lên. Khôn hơn hay ngu ra khó mà nói trước. Nhưng chắc chắn một điều, nó sẽ mơ ước một người chồng tài hoa, giàu có, trí thức, mà miệng nó thì nhất định chỉ cần "anh ấy thương yêu mình". Và thằng bé kia sẽ thèm có vợ, vừa đẹp, vừa hiền, vừa ngoan và đủ thứ "vừa" khác, dù chính nó chẳng biết có vừa cho những cái vừa kia không!? Dù khi bé nó nhất định nói: "chơi với con gái là cái gì xấu lắm".

- Hôm nay xong không anh?

- Chắc xong, chừng bốn năm tiếng, nếu không bị trở ngại.

- Trở ngại gì hở anh?

- Tôi không biết chị ạ. Lỡ trượt chân, rơi tỏm xuống đất thì xong đời, chứ làm sao mà xong việc!

- Anh nói gì đâu không à. Anh uống cà phê nhé. Cà phê Việt Nam ngon lắm.

- Cám ơn chị. Tôi chẳng bao giờ từ chối cái gì của Việt Nam. Chị không đi làm?

- Chưa anh. Em mới qua chưa đầy năm.

Hắn im lặng. Thảo nào, nàng còn vẻ ngây thơ như con cừu non ngoan ngoãn. Hắn leo lên nấc thang, trở lại ngôi vị ăn trên ngồi trốc. Chậm rãi xé giấy bọc xắp xếp những viên ngói tây phương bằng nhựa dẻo trộn cát và hoá chất. Đến cả ngói bên đây cũng đổi khác, huống chi là người! Hắn hậm hực, ngửa bàn tay khư cây đinh mũ cho cao, rồi đóng mạnh cái “phụp”. Thoăn thoắt, nhịp nhàng như điệu nhạc đời mà hắn thường hát nho nhỏ những câu vô nghĩa. Hắn lùi dần, lùi dần. Nhìn xuống, lùi lên, giống như cuộc đời con người ở lứa tuổi an phận, để rồi lên đỉnh sống nhà, hắn sẽ xuống phía bên kia, bắt đầu lại, rồi sẽ lùi dần, lùi dần… đến đỉnh lần nữa. Thăng trầm cuối cùng, sẽ đến đâu, hay cũng chỉ nằm sâu dưới ba tấc đất, mãi mãi ngửa mặt nhìn trời? Một hàng ngói uốn cong nối liền hai bờ, chút keo đen cho thêm phần chắc chắn. Bao giờ cũng vậy, căn nhà nào cũng lên rồi xuống. Đôi ba chỗ cắt xén luồn lọt cho vừa lỗ thoát hơi, nơi chất khí hôi thối thoát ra ngoài, đem cái bẩn thỉu tống khứ đi, để làm thế giới bẩn thêm một chút. Vài đoạn uốn éo quanh vùng kháp nóc, tạo thành vẻ cầu kỳ, kiểu cách, của một căn nhà đang cố trình bày nét vương giả của kẻ sống trong đó. Cũng có thể là, để che đậy những gì chất chứa bên trong.

- Anh ngừng tay uống cà phê đi anh.

Giọng cô chủ nhân trong trẻo dễ thương và cũng đầy vẻ kiêu kỳ.

- Hay anh cứ ở trên đó, em mang lên cho.

- Thôi đừng chị. Cứ để ở dưới tôi xuống liền. Chị ngã cầu thang tôi lấy gì đền!

Hắn cài búa vào thắt lưng hành cụ, thung dung đi ra sát mép nhà, nhìn xuống dưới chiêm ngưỡng cô chủ nhân trong bộ quần áo còn nhiều nét Việt Nam. Ánh mắt trang điểm nhìn lên trông thật diễm tuyệt. Tia nắng xuyên qua kẽ cây, soi nghiêng nghiêng, từ mặt trời xa tít đang tìm lối đứng thẳng sau lưng hắn, khiến khuôn mặt cô chủ nhà như có ánh hào quang của những nàng tiên. Tay cô cầm ly cà phê, khuấy nhẹ thành tiếng leng keng, như chiếc đũa thần kỳ diệu. Hắn ngây người nhìn, để chợt nhận thức được sự lỗ mãng, thô bỉ trong tính người đàn ông của mình. Hắn tảng lơ, nhìn trời, không biết cô chủ nhân vừa tủm tỉm một nụ cười đồng loã.

- Chị để giùm dưới gốc cây được rồi chị. Cám ơn, có lẽ tôi phải làm mau cho kịp sợ chiều nay mưa.

Hắn quay lại đối diện ánh mặt trời gay gắt, không buồn lắng nghe cô chủ nhân vừa nói những gì, mà hắn không rõ. Hắn lại rút búa giáng mạnh, từng chiếc đinh ăn sâu vào lòng ván ép giữ tấm ngói ngay ngắn. Hắn hăm hở làm, mồ hôi vã ra như tắm. Dáng hắn lom khom trên mái nhà, trông già nua như bức tranh cổ quái của một ngôi đền xưa cũ. Căng giây vẽ một đường thẳng, hắn cắt hai bên viền, xong, đứng ngắm nghía công trình của mình. Bên dưới sân, hai vợ chồng chủ nhân cũng đứng ngắm nghía, nhìn sang nhà này, ngó quanh nhà kia, như để so sánh. Người chồng quàng đôi vai nhỏ bé của cô vợ, âu yếm trìu mến, che chở... Ha ha… không biết, ông che chở nàng hay đang tìm một nơi dựa giẫm trong cơn bệnh già thời gian. Cô vợ vươn cánh tay ngà ngọc, chỉ ngón tay lên nóc nhà. Ngón tay thánh thiện, như lúc đức Phật chỉ lên mặt trăng; và ông chồng nhìn theo bàn tay búp măng xinh xắn. Hắn kêu thầm trong đầu, như muốn nhắn nhủ người chồng hiền lành.

- Hãy nhìn lên nóc nhà, đừng nhìn cánh tay ấy. Biết khỉ gì mà so sánh. Đừng so sánh sẽ thấy bình thường. So sánh rồi sẽ thấy đẹp, xấu. Sẽ, hoặc tự hào vô duyên, hoặc buồn bực vô cớ. Đúng là con người, luôn luôn đi vào cõi ngu mê muội, mà chẳng bao giờ nhìn thấy cõi sáng của mình đang sống!

Hắn thu dọn đồ đạc, tụt xuống đi về phía ly cà phê. Đá đã tan hết, ly cà phê Việt Nam nhạt nhẽo, như thứ nước trà lạnh giải khát qua ngày. Hắn ngửa cổ nốc cạn. Buột miệng nói một câu máy móc.

- Cà phê Việt Nam thơm và ngon hơn cà phê tây! Cám ơn chị.

Ông chồng đưa hắn chiếc phong bì. Người Việt Nam vẫn có cách xã giao, lịch thiệp, hiếm hoi trong xã hội đồng tiền. Cô vợ trẻ khẽ nhíu mày, cầm vội lại.

- Mai anh trở lại kiểm tra, coi còn gì phải sửa hay thêm bớt được không anh? Tiện thể, xin gửi anh tiền công luôn.

Đàn bà... cách nhìn của họ thật xa, khi đồng tiền gần gũi trước mặt!

- Cuối tuần, tôi quay lại nếu anh có ở nhà. Còn không thì hôm khác, không cần vội. Nếu có gì không ưng ý, anh cứ gọi, để tôi chữa.

Người chồng nở nụ cười thân thiện. Lời cám ơn thật chân thành, như để lấp liếm câu chuyện cô vợ cẩn thận, giữ chân vật chất thêm đôi ba ngày cho chắc ăn.

Hắn lái xe thẳng ra quán cà phê.

- Cho xin một ly cà phê sữa đá.

- Dạ bán, chứ không có cái gì cho không đâu anh ạ!

- Ừ thì bán!

Hắn mỉm cười với câu xã giao pha trò vô duyên của cô hàng xinh sắn. Từng giọt cà phê rơi xuống đen như mõm chó mực. Hắn ví von như vậy, mà chẳng hiểu mõm chó mực đen ra sao?! Hắn khuấy kêu lanh canh vui tai. Tiếng lanh canh lại đưa trí óc hắn trở lại căn nhà vừa làm. Trời chiều bắt đầu đổ mưa. Mưa Cali, không nặng hạt như mưa Vancouver ở Canada, không ồn ào xầm xập như mưa Sài Gòn.

- Có lẽ phải vài cơn bão, mái nhà ấy mới trốc nóc, dột mưa. Cầu trời, đừng có bão cho căn nhà có người chồng hiền lành ấy!

Hắn lầm bầm và cô chủ quán xinh đẹp, cũng lầm bầm.

- Đúng là đồ điên!

Hắn không nghe, lại châm thuốc rít mạnh, như thể cảm nhận: từng mũi dao đâm sâu vào hai lá phổi... Hắn cười như mếu.

Thì ra, hắn không là phiên bản cuối cùng… như hắn nghĩ!

Vũ Đình Kh.

Vancouver, 10/2000 - 03/02/2010

http://www.gio-o.com/VuDinhKh.html

© gio-o.com 2010