Lý Thu Thảo phỏng vấn

Nhà văn Thế Dũng và lá số văn chương

Dáng vẻ đại gia, giữ vị trí tổng giám đốc, sống và làm việc nay Việt, mai Đức, nhưng ở nhà văn Thế Dũng vẫn hiện lên những gì là của ngày hôm qua. Những con chữ nhảy múa trong tiểu thuyết mới Một nửa lá số của ông vẫn luôn luôn là những hoài niệm về quê hương, về quá khứ.

- Thưa nhà văn Thế Dũng, trong phần mở của tiểu thuyết có nói cái tên Một nửa lá số sẽ ăn khách vì đa số người ta mê tử vi. Cách đặt tên như vậy hình như là một “tuồng  cũ“?.

* Ai cũng tìm cách đặt cho tác phẩm của mình một cái tên hấp dẫn. Tôi nghĩ là cái tên Một nửa lá số có vẻ cũng...dễ câu khách! Nhưng quan trọng là nội dung có câu được khách hay không. 

- Hình ảnh lá số ám ảnh qua các trang viết. Ông có ngại bị đánh giá là người mê tín hay là... truyền bá sự mê tín?

* Jean Paul Sartre đã viết Buồn nôn và Cửa đóng kín, Albert Camuy viết Người xa lạ và Ngộ nhận để truyền bá học thuyết hiện sinh, học thuyết phi lý bằng hình thức tiểu thuyết và kịch, nhằm chỉ ra thân phận con người Châu Âu  sau cuộc đại chiến kinh hoàng của thế kỷ trước. Tôi dùng cấu  trúc của một lá Tử vi Việt Nam để bộc bạch số phận lưu lạc của một thế hệ trí thức Việt Nam trong thập kỷ tám mươi của thế kỷ 20 chứ không phải để truyền bá Tử vi. Do sử dụng cấu trúc Tử Vi Việt Nam một cách triệt để, nên cấu trúc tiểu thuyết Một nửa lá số của tôi cũng giống như một kiểu tác phẩm sắp đặt.

Còn Tử vi có phải mê tín hay không lại là chuyện khác. Ai coi Tử vi là chuyện mê tín sẽ chẳng thèm đọc Một nửa lá số đâu, nên tôi không lo nó. Còn ai coi Tử vi là một khoa học nhân văn, một thứ siêu toán học của tâm linh như tôi thì không thể lừa mị được họ, và họ sẽ không ngại đọc sách. Họ sẽ thấy tác giả là kẻ ruột để ngoài da đang luyện công cho một lối viết thật thà. Còn sự cảm nhận của mỗi người sẽ rất khó giống nhau vì hiếm khi lá số của họ có một cung Mệnh trùng hợp.

- Trong tiểu thuyết có hình ảnh các trí thức cùng thế hệ ông, những con người của thời đầy những biến động xã hội. Sẽ có rất nhiều chuyện không dễ nói ra, liệu ông có thể viết thật thà như ông nói?

* Bất cứ ở đâu và thời gian nào, thì chuyện không thể nói hết hay biết một nửa sự thật cũng đều tồn tại. Nhưng tôi đã khá quen thuộc với hoàn cảnh, tình thế mà các chàng, nàng cử nhân trí thức đã trải qua, nên tôi dám hy vọng rằng những gì tôi viết trong Một nửa lá số không chỉ là một nửa sự thật. Tôi biết làm được thứ văn chương thật thà rất khó, người viết phải có can đảm lộn trái mình ra để huỵch toẹt, để viết như là sám hối, như là một cuộc thoát y cả hồn lẫn xác. Lại còn cần phải có nghệ thuật biểu đạt, chưa kể đến việc phải được môi trường địa văn hóa-chính trị của mình cấp phép.

- Ông hẳn đã có lá số Tử vi cho mình, và nó có biểu hiện về nghiệp văn của ông không?

* Lá số Tử vi của tôi thuộc cách Cơ Nguyệt Đồng Lương có sao Thái Âm và Thiên Đồng thủ mệnh ở Tý, quả thật là mệnh giời bắt thế.

- Phần lớn các tác phẩm của ông đều được viết ở nước ngoài nhưng bối cảnh, con người và âm hưởng chung vẫn mang đậm hồn Việt, ông không nhập khẩu chút gì từ bên ngoài ?

*Với tôi, quê hương luôn luôn là nơi tôi khóc và cũng là nơi tôi hát. Dù có phiêu bạt tới đâu, mỗi sự viết của tôi đều là một sự trở về, đó cũng là trở về với chính mình một cách toàn vẹn. Văn chương chính là món quà mà quê hương đã  tặng tôi như trao gửi một định mệnh.

- Có thể coi Một nửa lá số là tự truyện cuộc đời ông không?

 * Thường thì nhân vật chính trong Thơ là ta và nhân vật chính trong tiểu thuyết là người khác. Nhưng bạn đọc có đôi mắt khảo cứu vẫn có thể nhận ra  hình ảnh của Goethe trong Faust, trong Nỗi đau khổ của chàng Werther. Trong các tiểu thuyết như Bác sĩ Zivago, Tiếng chim hót trong bụi mận gai, Đồi gió hú, đều có thể tìm thấy rất nhiều hình ảnh đời tư của tác giả. Điều đó cũng đúng phần nào đối với Một nửa lá số.

- Sau Một nửa lá số sẽ là những cuốn tiểu thuyết mà ông từng ấp ủ: Mới đến Berlin mà đã chết, Con chữ Thiên Di, Hoa hồng tỵ nạn?

* Vâng. Tôi đang viết Con chữ Thiên Di. Khi mà giọng điệu và cấu trúc của từng cuốn đã được minh xác thì tôi vẫn căm cụi viết theo kế hoạch.

- Dưới cái nhìn của một người đi trước, ông có những chia sẻ gì với người cầm bút trẻ mang lá số văn chương?

 * Trước hết là không cần phải đi xem tử vi hoặc phải có một lá số. Mỗi một người viết ngay từ lúc bắt đầu dấn thân vào chuyện bút mực, người tới muộn kẻ vào sớm khác nhau nhưng đều cần nhận ra cơn nghiện của mình đối với văn chương, biết được niềm đam mê đã ngấm vào trong máu đến đâu. Sự nhận ra bản lai diện mục của chính mình là vô cùng quan trọng, sẽ tránh lạc đường, lạc mình, vong thân, vong bản trong sinh lộ „tôi đi tìm tôi“.

+ Một nửa lá số, Nxb Hội Nhà văn, Qúy IV-2009.

http://www.gio-o.com/TheDung.html

© gio- o.com 2010