rắnhường2013

nguyễn thị khánh minh
BÓNG BAY GIÓ ƠI…
tản văn
Cuối năm,
người lúc nào cũng thấy chộn rộn, không
thể gắn một cách chính xác vào một việc ǵ hay
một khoảng thời gian nhất định. Đang
làm cái này lại nghĩ tới một điều khác h́nh
như đáng làm hơn. Rồi như xẹt ngang
đầu, ḿnh quên cái chi chăng. Tất cả mơ
hồ bềnh bồng. Ngó ra ngoài trời, ban mai xám
đục, mưa rỗ hoa mặt kính cửa sổ,
đến trưa th́ lay phay chút nắng trên những cánh lá
datura, hương của những đóa“kèn của thiên
thần” này có thể gây ảo giác, trời đất c̣n
vậy, cứ lưỡng lự nắng mưa hỏi sao
ḷng người không chùng ch́nh buồn vui. Những lúc
như vầy th́ thích hợp nhất là ngồi gơ trên trang
giấy ảo này. Vừa rồi bạn nói thử viết
chút ǵ về kinh nghiệm sáng tác của ḿnh, bạn bè,…
Ơ hóa ra cái cảm thái giằng co mấy bữa này là
chuyện viết lách chăng. Đó là việc chẳng bao
giờ hoàn tất được. Hăy nhẩn nha, thở.
Và bên đường đi, nghe xem, có tiếng nói của
ḿnh hay ai kia đồng hành.
A, Gió ơi, đó là những con chữ, của bạn,
của tôi. Những con chữ khó tính. Và cũng không có
một thời khóa biểu nào cho nó cả. Nó chợt
gọi, mở laptop ra và một trang trắng để
sẵn sàng tí tách th́ nó như con ma, biến mất. Có khi
đêm, như thức mộng du với nó. Lắm lúc
đang, như nấu nướng chẳng hạn, hay
cắm cúi đánh máy layout bài vở sinh nhai, th́ nó nhởn
nhơ huơ huơ trước mắt ḿnh một đóa
bleuet xanh, nó mở một khung cửa sổ rực vàng
daffodil, nó thả xuống một cánh thư mướt tuổi
hai mươi, thế là, một là ngâm ngấm nó trong
đầu, làm tiếp công chuyện, hai là bỏ hết,
để chạy theo nó. Hụt hơi về tay không là
thường. Hoa màu đầy tay, của hiếm. Ḿnh
sống với nó như thế nào nhỉ. Ông chồng
bảo ḿnh giống con cú, sống về đêm.
Nhớ đến trái bóng đỏ bầu bạn của
cậu bé trong phim của Albert Lamorisse, có khi tưởng nó
bay đi, hóa ra nó vẫn đứng chờ bên cửa nhà,
lắm lúc bao nhiêu trắc trở tưởng sẽ
vuột mất, nhưng rồi nó trở về rủ rê
cậu vút cao với trăm quả bóng. Bộ phim thiếu
nhi hơn nửa tiếng ấy, h́nh ảnh bóng bay trong gió,
với riêng tôi, tờ tợ như đôi cặp kè cảm
xúc và chữ. Trái bóng thơ của tôi. Bay bay giỡn
đùa ú tim làm cảm xúc nao nức đuổi t́m. Tôi
sống,với Nó, bằng nỗi đường
trường của nhịp đập con tim, th́ cũng
giống như cậu bé kia, sau những gian nan, sẽ huởng
được quả vị của cảm xúc, một dâng
hiến trọn toàn.
Cảm xúc đủ đầy căng gió th́ tứ chữ
lồng lộng. Những ai đă chạm vào giây phút phập
phồng cùng chữ, hẳn có riêng ḿnh trái bóng ấy và
cũng đă trải nghiệm được niềm phiêu
hốt cùng những làn gió vô tận của cảm xúc. Gió
thổi và bóng bay. Trái bóng của tôi lửng lơ.
Để trí tưởng, để cảm xúc,
động đậy…
Thơ chưa ra khỏi bút
Giọt mực đă rụng rời
Hồn ta chưa kịp nói
Giấy đă toát mồ hôi
(Bút Thần Khai- Hàn Mặc Tử)
Bạn có thể tưởng tượng ra những giây
phút sáng tạo thần thánh như thế không. Nỗi
ưng ức của cảm xúc trên Lời sẽ
thành, sắp thành, sao làm ta sống đáng quá, sao như bùa
như ngải làm phiêu diêu ḷng ta đến vậy…
Hồi nào đến giờ, tôi thích viết và đọc
những ǵ được lay động, thôi thúc bởi
cảm xúc thuần nhiên, không qua lư trí và học hỏi giáo
tŕnh. Lời của các thi sĩ, văn sĩ làm tôi bay lên, tan
theo con gió cảm xúc của họ, hay có thể rơi lơ
mơ không trọng lực, cũng cam ḷng, v́
được thấy muôn màu sắc của cơi tâm pha
với cơi nhân gian, qua chiếc kính vạn hoa, c̣n hơn là
đông cứng nh́n cuộc sống qua những khối h́nh
hộp của triết thuyết. Bởi có những vô lư
rất hợp lư của nhà thơ mà triết gia bó tay.
Những vô lư mà chỉ có ngôn ngữ Thơ mới tung hê
được. Và Nhà thơ dường như sống
trọn ḿnh với sinh mệnh của chữ. Thi sĩ quá
cố Joseph Huỳnh Văn đă nói, tôi nhớ, ư như
vầy, Viết tức là tin tưởng vào chữ,
một niềm tin đầy thành thực và cảm
động (tôi thêm, thơ mộng nữa)
Tôi nghiêng về những cảm xúc nóng hổi tức th́.
Một vạt nắng úa chiều c̣n bịn rịn trên
thềm nhà, một lời nói thương nhớ của ai
phơ phất buổi mai đầy sương mù, làm tim
ta trật nhịp, và những điều như mới
đây chiếu trên TV, cảnh một người cảnh
sát ở một đường phố của New York cúi
xuống, xỏ giầy, do ông vừa mua, vào chân kẻ không
nhà trong ngày rét lạnh, cũng như cái khí vô cảm rùng
rợn ở Trung Cộng cảnh cô bé bị xe cán qua bao
nhiêu lần mà kẻ bên đường qua lại như
không, …chẳng phải đă làm chấn động cảm
xúc ta hay sao, nếu không bật lên lời, th́ ta xoay sở
thế nào với nhịp ứ đau của trái tim? Và, sức
nóng của cảm xúc sẽ lan tỏa.
Tôi không ưa triết gia, dẫn ḿnh vào mê lộ giáo
điều. Tôi mê nhà thơ, nhà văn nói chuyện lan man trên
trời dưới đất giữa đời, nói tùm
lum mà trúng tùm la (nghe con trẻ trong nhà nói câu này thấy hay
hay). Nói chơi ư? Th́ cứ thử nói chơi sao cho ruột
tằm đ̣i đoạn như tơ rối bời
(Kiều) nhau đi...
Tôi thích những người phó mặc hết ḿnh vào
chuyện viết, vào lúc viết, người theo
đuổi Nó đến cạn kiệt ḿnh, để cuối
cùng, tôi tin Nó sẽ trả lại cho họ cộng thêm lăi,
những ǵ Nó được trao.
Tôi thích tôi lúc tôi thố lộ được với các con ḿnh: Những trang thơ chật dần trong hộc tủ/ Cuộc chơi duy nhất, mẹ đem cuộc sống ḿnh tham dự/ Bản nháp đẹp đẽ trong đời cho tới nay mẹ chưa từng xóa/ Đó là một giấc mơ, mẹ đi đến bằng trái tim quyết liệt… Nó chẳng cho ḿnh ăn no, không cho ḿnh áo đẹp, Nó chỉ cho ḿnh, duy nhất, hơi thở. Phải nhận Nó một cách chủ quan tuyệt đối như vậy, mới thật đă cảm xúc, mới đáng nhận món quà của cảm xúc, những lời…
Thế nên tôi thích đọc, thích viết cái ǵ toát ra khí trữ t́nh. Trữ t́nh, hiểu theo nhà văn Trung Hoa Lâm Ngữ Đường, biểu hiện một quan niệm hoàn toàn cá nhân*. Những người viết ấy là trẻ thơ? Đồng ư. Là kẻ mộng mơ? Quá đúng. Là người tự do? Không vậy th́ làm sao viết thoải mái ư riêng? Là người lăng mạn? Theo đuổi con chữ là lăng mạn được cho điểm A+. Tôi sẵn sàng đổi cái quạt mo vàng khôn ngoan thực tế để lấy một nắm xôi lăng mạn. Họ lạc quan? Chưa hết đâu, Họ thuộc dạng người biểu hiện những t́nh cảm tích cực. Họ đạp đất, và Họ biết cơi mông lung của hạt bụi bay, Họ trân trọng cuộc sống của cỏ cây, và như thế, quí sinh mạng của muôn loài. Họ hít thở bầu không khí này, và Họ biết lắng nghe, biết hân thưởng, biết lấy những tinh túy từ trời đất và cuộc sống, thành ra Họ biết đau, và đau tơi bời hơn, Họ biết vui, và vui thấm thía nhiều lần hơn. Tôi giả thử những nguyên thủ quốc gia là nhà thơ nhà văn với đặc tính như vậy th́ có lẽ họ sẽ khó khăn hơn khi có quyết định khai hỏa chiến tranh, phải không, chỉ cần một chút lưỡng lự thôi có thể giảm biết bao nhiêu cái chết. Nhớ đến nụ cười của Tổng Thống Obama hôm thứ năm, ngày 6.12.2012 vừa rồi khi cùng gia đ́nh thắp đèn cây Giáng Sinh ở Ṭa Bạch Ốc, gương mặt giăn ra theo nụ cười của ông cùng nhịp nhún nhẩy của phu nhân Michelle thấy như trẻ thơ, có phải v́ ánh sáng mầu nhiệm đèn giáng sinh mà tôi đă gọi là những ngọn đèn mơ ước? Cầu mong sao Tổng Thống cũng được cười thơ trẻ như thế - v́ trẻ thơ rất gần với thi sĩ - khi cầm cân nẩy mực chuyện nước.
Có điều nhiều phần, thơ văn với trái tim mong manh của nó th́ lại dị ứng với những khúc mắc của chính trị, kinh tế, hoặc đại khái những ǵ tương tự, trời sinh vậy, là để có chuyện mà khóc, mà đau. Ai khóc, ai đau, ai biết nói lên những nỗi niềm ấy? Tôi sẽ là người xác quyết câu trả lời, chỉ có các nhà văn, nhà thơ, họa sĩ, trữ t́nh, nhắc lại, trữ t́nh hiểu theo Lâm Ngữ Đường.
Xin nghe một
độc giả Ấn Độ nói về Rabindranath
Tagore: mọi khát vọng của nhân loại nằm ngay
trong những bài đạo ca của Tagore, Tagore là
người đầu tiên trong các vị Thánh của chúng
tôi đă không phủ nhận cuộc sống, nhưng
đă từ cuộc sống mà phát lên lời…**, trong tiểu sử
kể rằng khi hăy c̣n ít tuổi Tagore thường
ngồi cả ngày trong vườn viết rất nhiều
về thiên nhiên, những con sóc thường đến trèo
lên đầu gối, và chim chóc th́ đậu trên bàn tay ông.
Đến những năm ba mươi tuổi khi gặp
chuyện rất buồn th́ Tagore đă viết những bài
thơ t́nh đẹp nhất. Nghe vậy th́ nhiều
phần thơ văn nhạc của Tagore khởi đi
từ cảm xúc trước thiên nhiên, và tâm cảnh
của ḿnh, nhờ vậy mà nhân loại có được
Gitanjali. Đỗ Khánh Hoan dịch là Lời Dâng, cuốn
sách không bao giờ rời tôi, từ khi tôi c̣n là thiếu
nữ mộng mơ đến phụ nữ tóc hoa
sương, và cũng c̣n mơ mộng. Ngoài dân số đông
đúc của Ấn Độ, ngoài tôi, ngoài…, c̣n có một
nhà thơ Irish, William
Butler Yeats, ngưỡng mộ Tagore, ông đă viết lời
giới thiệu trong Gitanjali, Lời Dâng:
“Tôi đă mang theo ḿnh hàng ngày bản thảo những bài
thơ dịch này để đọc trên xe lửa, xe buưt
và trong hiệu ăn, thường thường tôi phải
gấp tập thơ lại v́ sợ có người lạ
nào đó sẽ nhận thấy tập thơ đă làm tôi
say sưa ngây ngất đến thế nào…Một tác phẩm
bắt nguồn từ một nền văn hóa siêu việt,
ấy vậy mà những bài thơ này cũng chẳng khác
ǵ sự phát triển của đất lành của cỏ
cây. Một truyền thống trong đó thi ca và tôn giáo ḥa hợp
với nhau thành một, trải qua nhiều thế kỷ
đă thu gặt ngôn từ cùng rung động trí thức và
b́nh dân rồi đem trả lại cho đa số quần
chúng tư tưởng của người trí giả…”
Viết và được đọc như thế th́ gọi
Tagore là Thánh thật là sướng cái tâm. Cũng theo
Yeats:
“nếu nền văn minh Bengal vẫn tồn tại, không
đứt đoạn, nếu cái đầu óc thường
thường ấy-như người ta phỏng đoán-
chẩy qua tất cả, như với chúng ta, không bị
phân tán mà lại cấu thành hàng chục đầu óc khác chẳng
hề quen biết nhau, th́ một cái ǵ đó từ cái vô cùng
tế nhị tàng ẩn trong những bài thơ này chỉ
vài thế hệ nữa sẽ đi tới tận người
hành khất bên vệ đường… Những vần
thơ này không nằm trên bàn của các bà quí phái để
các bà lấy tay uể oải đọc rồi thở than
về một cuộc đời vô nghĩa…cũng sẽ
không phải để sinh viên mang đến đại học
đề rồi sau khi rời mái trường xưa
bước vào đời làm ăn lại bỏ xó không thèm
rờ mó đến nữa,…nhưng du khách sẽ ngâm nga nó
trên đường đi và những người lái đ̣
sẽ đọc khi chèo thuyền trên sông..”
Những lời này Yeats viết vào năm 1912, tôi rất muốn
đi Ấn Độ lúc này để ngồi với một
người hành khất nào đó bên vệ đường
xin họ ngâm cho nghe một câu thơ Tagore trong âm điệu
du dương của tiếng Bengali. Tôi tin là có. V́ ở một
góc trời xa xôi với Ấn Độ, lúc này, c̣n có tôi,
rưng rưng t́m đến những trang giấy vàng
cũ để thấy ẩn hiện lung linh trái tim mẫn
cảm thuần khiết cao rộng ấy. Tagore hiện thực
trong mỗi h́nh ảnh, v́
…“trái tim ấy chứa đầy trong chính nó cảnh huống
của đời sống… V́ tin vào một ư đồ tổng
quát nào đó, chúng ta viết những cuốn sách tràng giang
đại hải, trong đó có lẽ không có một trang
nào có được một đặc tính khả dĩ làm
cho văn chương trở thành nguồn vui, chẳng khác
ǵ chúng ta vật lộn để kiếm tiền và nhồi
nhét chính trị vào đầu óc ḿnh, trong khi thi sĩ Tagore
cũng giống như chính nền văn minh Ấn Độ
đă dày công khám phá tâm hồn, rôi dâng trọn ḿnh cho sự
rung cảm nhậy bén của tâm hồn. H́nh như thi
sĩ thường tạo một nét tương phản giữa
cuộc đời của ông với cuộc đời của
những ai vẫn hằng sống theo lối sống của
chúng ta, của những ai có sức nặng giả tạo ở
trên cơi đời, và luôn luôn khiêm tốn như thể biết
rằng đường đi của ḿnh chỉ thích hợp
nhất với ḿnh mà thôi”…
Thưa thi sĩ của tim tôi, tôi là kẻ hậu sinh muốn
ṃn gót trên những lối Người đă đi qua. Để
biết bằng cách nào mà Người có thể có “một
sự hồn nhiên, một vẻ giản dị, ta không thể
t́m thấy ở nơi nào khác trong văn chương,
đă khiến chim chóc, lá cây h́nh như gần gụi với
thi sĩ như với trẻ thơ vậy; …”***
Tôi có một
kim chỉ nam như thế trên đường tôi đi,
tôi để cảm xúc hồn nhiên giao t́nh với chữ,
viết như nói chuyện với ḿnh. Vậy thôi. Tôi có cái
duyên gần gụi với việc viết, và lần hồi
biết lấy từ mớ ḅng bong cuộc sống những
dây tơ thời gian để gói mở nỗi niềm. Và
đó là những sợi tơ vàng chứ không phải là món
đồ xa xỉ để tôi biết quí trọng, dùng,
và hưởng, một cách nâng niu, như là ơn phước.
Đó không phải là một ghé chân dự một cuộc
vui, bữa tiệc, rồi về. Chí cốt với chữ,
đối với một phụ nữ, bạn hỏi tôi
có gặp khó khăn nào không. Không, tôi nghĩ những điều
ảnh hưởng tương đối vào việc viết
lách, không gọi là khó khăn, đó là công việc hằng
ngày ḿnh sống, có trách nhiệm và phải chu toàn bổn phận
của ḿnh. Tôi không nói đến những thứ mà người
ta đặt để cho phụ nữ gọi là thiên chức.
Tôi đảm nhận những việc tôi ư thức là của
tôi, phải làm, bên cạnh đó tôi có thể viết bất
cứ lúc nào trái bóng ấy đến rủ rê tôi bay. Cho
nên, tôi rất ngưỡng mộ các nhà thơ như Lê Thị
Huệ, như TrangĐài Glassey Trầnguyễn,… vừa viết,
vừa chuyện nhà, lại gánh vác công việc một cách rất
đáng nể ngoài xă hội nữa.
Trở lại điều tôi đang miên man, hăy nghe nhà
thơ Lê Thị Huệ, với con gió cảm xúc của ḿnh:
Đấy là những lúc ngôn ngữ giao thoa
với thân xác và tâm hồn, bỗng dưng thấy xác ḿnh
muốn nói thành lời. Bỗng nhiên hồn ḿnh thấm
đẫm những thanh rung của ngôn ngữ. Nhạc hay
cung điệu chữ nghĩa bỗng bật ra trong
hồn. Và một cảm giác rung động sâu sắc
bật tuôn ra. Và ta bỗng muốn ghi chép lại
Thế là thơ.
Nhưng tôi phải thú nhận đă có rất nhiều lần tôi cảm ra được nhịp điệu và tẩy bật của ngôn ngữ trong tôi, nhưng tôi thích để chúng chạy ḷng ṿng trong người trong hồn. Hoặc làm biếng, đôi khi c̣n tiếc là nếu ḿnh đi kiếm tờ giấy hay ngồi dậy quơ laptop th́ cảm xúc lâng lâng ấy biến mất. Nên tôi ở yên hưởng thụ trước đă.(Cầm Chữ Đến Giữa Đời)
Lời bật ra từ những
trạng thái như thế, hỏi sao lời không có hấp
lực, một cảm xúc ăm ắp đến thế
khi vỡ ra hỏi sao không làm người đọc bật
lên mấy tầng cơi gió? Người Thơ ơi. Dường
như cảm xúc tôi cũng đă bao lần được
trải nghiệm sâu thẳm ấy. Viết như thế
th́ chắc hẳn, và ước sao, chúng ta sẽ ràng thêm
nhiều “hệ lụy”: nhân lên nhiều lần hơn
người đọc thơ, đọc văn so với người
đi xem thi hoa hậu, đấu vơ, để nữ
sĩ Ba Lan Wislawa Szymborska khỏi phải thốt lên trong
bài Đêm Tác Giả như vầy:
Sẽ chẳng là ǵ nếu không là vơ sĩ
với đám công chúng đang la hét kia
thơ ơi
sao quá kiệm lời
Trong pḥng chỉ có mười hai người
một nửa đến v́ mưa rơi
một nửa là thân quyến
Đă tới lúc chúng ta phải bắt đầu câu chuyện
thơ ơi. ****
…
Ở đâu, và thời nào, người làm thơ cũng
như con kiến, con ong… nhưng tôi vẫn thiết tha tin
rằng, và dường như niềm tin ấy đă
được chứng thực, mật ngọt của lời
từ những trái tim thơ đă và sẽ chan chứa khắp
cơi người và trời đất này.
Khi tôi đọc những bài thơ của TrangĐài Glassey
Trầnguyễn nói về ḷng yêu, niềm vui say mê của
người mẹ trẻ với đứa con của ḿnh,
tôi thấy ḷng vui sướng lạ kỳ, để tôi
đọc cho bạn nghe. Xin cho tôi là người đọc
hạnh phúc, Wislawa Szymborska đă nói rằng …Tôi quan tâm tới
bạn đọc, người mà khi về tới nhà cố
t́m cho ḿnh được một chút thời gian và sự
thích thú để cầm lên tay cuốn sách nhỏ và đọc
thơ tôi... Tôi luôn nghĩ về người ngồi đọc
thơ tôi cho chính bản thân ḿnh hoặc cho một người
nào bên cạnh…****
Bạn
thân ơi, hăy là người bên cạnh tôi nhé, tôi đọc
bằng âm thanh chia sẻ nhất mà tôi có được, hạnh
phúc ấy sẽ là ánh lửa khơi ấm một ngày âm u
như hôm nay.
Jean Valjean,
một trong “những người cùng khổ” của Victor
Hugo
tin rằng
khi yêu một người
là ta được chiêm ngắm dung nhan của Thượng
Đế
mẹ cũng vậy
trong phút đầu gặp con
con chào đời
trời đất thở ra tơ
…
Con: hạnh phúc, t́nh yêu, hoan lạc
Con: tinh khôi, trong sáng, Thiên đường
Con:cuộc đời, lư tưởng, quê hương
Con: tất cả, niềm tin, phó thác
(Nhác Bóng Thiên Đường, thơ Trang Đài Glassey Trầnguyễn)
Trời đă sập tối, mẹ tôi vừa gọi
điện thoại cho tôi từ Việt Nam, tiếng khóc
và tiếng nói làm tôi ngập sương, của khí trời,
lẫn nước mắt, tôi đọc tiếp nhé, trong hạt
lệ của tôi cảm ứng với những ḍng thơ
huyết lệ này:
Con về bên Mẹ nghe huyết âm
Nghe tuỷ xương réo rắt mưa dầm
Có
lịch kiếp chảy xiết huyễn ảo
Cho tuyệt cùng âm âm điếc thâm
(Huyết
Âm, thơ Nguyễn Lương Vỵ)
Con nh́n măi chiều thu xanh, xanh lắm
Tiếng khóc xanh, xanh đất ấm trời êm
Như lá nơn như cành non
mướt đêm
Mẹ ấp ngực ru con theo gịng sữa
…
Vâng thưa Mẹ! Con lần theo nếp áo
Áo sờn vai, hai bóng, một vuông chiều
Chiều rất thẳm chiều rất trầm yêu dấu
Như chưa từng. Thưa
Mẹ! Biết bao nhiêu…
(Âm
Bản Tháng Mười Hai, Nguyễn Lương Vỵ)
Ôi bạn ơi, có thấy cùng tôi, hạt lệ là những long lanh mong manh vĩnh cửu không? Tôi tin, tôi rất lạc quan về một niềm tin, Thơ để làm ǵ, Thơ viết cho ai.
Trang Đài viết về t́nh yêu với con ḿnh. Tôi, với con tôi, Nguyễn Lương Vỵ bước lần theo nếp áo của mẹ, và này, Nguyễn Xuân Thiệp, bởi mặt đất này có dấu chân em qua/nên t́nh yêu của anh là vô hạn. Trời ơi nếu không có nhà thơ, nhà văn để nói lên những dấu yêu ấy th́ làm sao ta biết được con người c̣n thánh thiện đến thế…Bạn biết yêu giấc ngủ con ḿnh, th́ bạn sẽ biết quí tỷ tỷ giấc ngủ trẻ thơ. Bạn nghe được hơi ấm trong ḷng mẹ, th́ hẳn bạn sẽ không muốn ai làm thương tổn trái tim người mẹ. Bạn ca tụng để cơi trần gian này biết t́nh yêu là ngọc quư. Và như thế, nhân loại sẽ cùng trân trọng t́nh yêu và sinh mạng của nhau, thế có phải là trái tim nhân ái của thơ lây lan?
Tôi làm thơ/ cho bạn bè, cho những người cùng khổ/cho
sấm dội.cho đổ vỡ.cho mây xa/tôi làm thơ/và
con chim màu đỏ/hót một ḿnh.dưới trời
mưa thưa.(Nguyễn Xuân Thiệp) Tiếng hót một
ḿnh ấy đang có tôi và bạn tôi, bên cạnh đây, lắng
nghe, và b́nh minh tới sẽ có ngàn ngàn tiếng hót ḥa thanh
hàn gắn những đổ vỡ...
Và tôi biết ơn tất cả những lời thơ trữ
t́nh trên cơi trần gian này.
Không ai gọi tôi nữa
Khi buổi chiều đă đi rất xa.
chỉ chút nắng sót góc vườn
gọi tên chính nó
những bông loa kèn trong hồ thổi một bài sonate
…
em hiện ra:
-rạng ngời!
cùng giọt lệ tinh khôi. Sớm mai.
sớm mai ta không lời.
sớm mai ta!sớm mai ta!
nhắc nhở:
hăy sống!
hăy sống!
v́ những điều chúng ta tha thiết!
(Khi Buổi Chiều Cũng Bỏ Tôi Đi- Du Tử
Lê)
Bạn có một ḿnh ngồi
nghe chút nắng sót lại trong mắt thầm thĩ cùng tiếng
ngân nga loa kèn giă biệt một ngày? Và bạn thấy không,
tôi đă nói, Họ là người lạc quan. Họ thênh
thang bay lên bằng đôi cánh của nỗi buồn. Họ
ấp ủ một cách đơn sơ… ngôi nhà lợp bằng
những chiếc lá thông khô/và giấc mơ thi sĩ (Nguyễn
Xuân Thiệp), giấc mơ thi sĩ, lăng mạn quyến
rũ người ta hết biết luôn. Nhờ vậy mà Họ
lúc nào cũng ở một nhịp phút giây ngoài thời gian.
Bạn bảo tôi dông dài quá thể, đây tôi đang trở
lại đầu bài đây, hăy ngồi lại với tôi
chút nữa thôi, Lâm Ngữ Đường chả bảo,
thích cái lối nói nhẩn nha, dài ḍng lan man rồi quay về
điểm cũ hay bất ngờ dừng lại, đổi
hướng, “y như một người đi chơi về
nhà, nhảy qua hàng rào mà vô, làm cho bạn đồng hành phải
ngạc nhiên. Được dạo chơi trên những con
đường vắng vẻ rồi nhảy qua rào mà vô
nhà, ôi thú biết mấy!”*
Được
nói chuyện với bạn trong hơi nhựa thông thơm
ngát núi rừng này là một ánh lửa sưởi ấm mùa
đông.
Thôi đă sắp tối hung rồi. Bạn về nhé. Tôi
không tiễn đâu. Bạn có thể thấy tôi nhảy
qua rào, nhưng không phải vào nhà. Quả bóng đang
đợi tôi.
Thơ ơi. Tôi đă đến ngồi dưới chân
người. Chỉ xin để tôi biến đời
ḿnh thành b́nh dị, thẳng ngay, như chiếc sáo sậy
để người phả đầy âm nhạc vào trong…
(Tagore)***
Ăm ắp rồi, bóng đă bay lên…
Bạn của tôi ơi. … hăy
sống, hăy sống v́ những điều chúng ta tha thiết...
Và cho cả giấc mơ.
Ôi giấc mơ yêu dấu của tôi. Bạn có biết tại
sao tôi hay kết thúc những bài viết của ḿnh bằng
Giấc Mơ? V́ đó là nơi không có dấu chấm hết
bao giờ.
Nguyễn thị Khánh Minh
Santa Ana, Mùa đông năm 2012
*Tựa
sách The Importance of Living, Lâm Ngữ Đường, Sống
Đẹp, Nguyễn Hiến Lê dịch.
**Trong bài tựa của W.B.Yeats ở Tác phẩm Lời Dâng
(Gitanjali) Đỗ Khánh Hoan dịch, Nxb An Tiêm, 1972
***Tất cả những câu trong dấu ngoặc ở
đoạn này là của W.B.Yeats (Nobel văn chương
1924) trong Lời Giới Thiệu Gitanjali của R.Tagore,
Đỗ Khánh Hoan dịch - *** thơ Tagore, Đỗ Khánh
Hoan dịch
****Thơ
Wislawa Szymborska, Nữ sĩ Ba Lan, Nobel văn chương
năm 1996, Tạ Minh Châu dịch.
http://www.gio-o.com/NguyenThiKhanhMinh.html
© gio-o.com 2013