Đọc tập thơ

M � Y  K H � I  Q U �  N H �

của Phạm Cao Ho�ng

 

http://www.gio-o.com/Images/DinhCuongMayKhoiQueNha.jpg


Nguyễn thị Hải H�

 


T�i thấy nhiều nh� thơ chọn khoảng thời gian mười năm l�m c�i mốc đ�nh dấu sự thay đổi, thường l� nh�n lại một cuộc t�nh.  

V�ng, v�ng, t�i nhớ Nguyễn Tất Nhi�n với hai năm t�nh lận đận v� năm năm trời kh�ng gặp của Phạm Văn B�nh hay chỉ cần một năm qua l� phai mờ hương cũ như trong b�i h�t của Phạm Duy. T�i mạo muội xem đ�y l� trường hợp ngoại lệ bởi v� t�i c� thể dẫn chứng nhiều nh� thơ kh�c, Vũ Ho�ng Chương chẳng hạn, đ� d�ng mốc thời gian mười năm đ�nh dấu mối t�nh. Trong b�i thơ L� Thư Ng�y Trước Vũ Ho�ng Chương hai lần nhắc đến chữ mười năm.



y�u một khắc để mang sầu trọn kiếp
t�nh mười năm c�n lại những tờ thư
 


v� 


y�u m� thế để mang sầu trọn kiếp
t�nh mười năm c�n lại ch�t n�y đ�y
 

v�

thế m� tan t�c mười năm mộng
c� kẻ ra đi chẳng một lời 
nửa kiếp l�nh đ�nh dừng phố cũ
một m�nh trơ với tuổi ba mươi
 (Phố Cũ)

v�

Thời gian qua, anh chỉ suốt mười năm
tiếc cho hoa đang nụ nguyệt đang rằm
 (T�nh Xưa)

 

Kh�ng ri�ng g� nh� thơ Vũ Ho�ng Chương, nh� thơ Phạm C�ng Thiện cũng d�ng c�i mốc mười năm để tưởng nhớ trong b�i thơ Bất Nhị.



mười năm qua gi� thổi đồi t�y
t�i long đong theo b�ng chim gầy
một sớm em về ru giấc ngủ
b�ng trời bay trắng cả rừng c�y
 



Mười năm trong thơ Vũ Ho�ng Chương l� thời gian chứa đầy cơn đau, ngỡ ng�ng với mất m�t.  Mười năm trong thơ của Phạm
C�ng Thiện l�ng đ�ng như c�nh chim,  hoa trắng phất phơ đầy trong gi�, phảng phất hươngThiền Ngo�i Vũ Ho�ng Chương c�n c� Phạm Thi�n Thư (Dấu Ch�n Chim), Nguyễn Bắc Sơn (Một Ng�y Nh�n Rỗi), v� Trần Dzạ Lữ (Mười Năm Ở Chợ) l� v�i th� dụ ti�u

biểu.



Tập thơ M�y Kh�i Qu� Nh� của Phạm Cao Ho�ng bao gồm c�c chủ đề thường thấy ở c�c nh� thơ c�ng thế hệ với �ng, như Nỗi
Buồn Chiến Tranh, Tuổi Trẻ, T�nh Y�u, v� Th�n Phận Tha Hương. B�i thơ đầu ti�n Đi Giữa Chiến Tranh viết năm 1969 v�o thời điểm Việt Nam đang triền mi�n trong lửa đạn. Tuổi trẻ Việt Nam như những ch�ng Romeo ng�y thơ, bước v�o chiến tranh l� đương đầu với c�i chết. Phạm Cao Ho�ng trong khi thương tiếc cho tuổi trẻ của thế hệ �ng đ� d�ng c�i mốc thời gian mười năm. 



qu� cũ mười năm m�y lớp lớp
mười năm mưa kh�c buổi sang m�a
dưới trời sương lạnh rơi tan t�c
r�t m�a đ�ng cũ r�t l� th�



M�y lớp lớp l�m t�i nghĩ đến c�u thơ �bạch v�n thi�n tải kh�ng du du� (c� ai đ� đ� dịch l� ng�n năm m�y trắng lửng lơ tr�i) v�
từ đ� thấy ngậm ng�i khi m�y vẫn v� tư bay ho�i ng�n năm c�n những cuộc đời trai trẻ bị cắt ngắn trong chiến tranh.  Mười năm �ng xa nh� v� chiến cuộc, nỗi nhớ qu� nh� gắn liền với c�i r�t của m�a đ�ng được viết th�nh những c�u thơ ăm ắp nỗi buồn. Kh�ng

buồn sao được v�:



ai bắn v�o hồn t�i tr�i nổ
đứt từng mạch m�u n�t tim t�i
vỡ vỡ chiều nay t�i sắp vỡ
chiến tranh chiến tranh bao giờ th�i



C�c nh� thơ Việt Nam người n�o cũng phản chiến. C�ng mang t�nh chất nh�n bản, c�ng thương y�u cuộc đời v� lo�i người người ta
c�ng n�n chống chiến tranh, ngoại trừ khi cần phải bảo vệ qu� hương. 



Trong b�i thơ H�nh Phương Đ�ng nh� thơ Phạm Cao Ho�ng trở lại với thời điểm mười năm. 



người ba mươi ta cũng ba mươi
kể cũng đ� mười năm rồi, xa lắc
th� vui đi cho hết một đời
rằng ta kẻ trời cho sống s�t

mười năm, ta hay ngươi người viễn kh�ch
r�t chưa về m� hồn lạnh căm căm

kể cũng đ� mười năm rồi ngươi hỡi
ngửa nghi�ng c�ng lịch sử thăng trầm
 (H�nh Phương Đ�ng) 



C� một điều t�i ch� � v� lấy l�m th� vị ở đoạn thơ tr�ch trong b�i H�nh Phương Đ�ng l� b�i n�y được viết v�o năm 1971 c� nghĩa
l� l�c ấy t�c giả Phạm Cao Ho�ng mới hai mươi mốt tuổi th�i. Mười năm trước t�c giả chỉ l� một ch� b� mười một tuổi. Điều g� đ� xảy ra v� t�c động đến t�m hồn của nh� thơ? Phải chăng đ�y l� một dụng � kh�o l�o của t�c giả khiến �ng chủ b�t tờ b�o nghĩ l�b�i thơ l� của một nh� thơ gi� dặn tuổi đời? Đọc tập thơ M�y Kh�i Qu� Nh�, t�i thấy những b�i thơ từ năm 1969 cho đến 1971 c� phong c�ch của một người viết (ra vẻ) gi� dặn, đ� l� giọng thơ của một tr�ng sĩ phong sương, đặc biệt l� b�i H�nh Phương Đ�ng.Tuy nhi�n, ph�n t�ch cho kỹ th� đ�y l� những b�i thơ m� nh� thơ trẻ tuổi Phạm Cao Ho�ng chịu ảnh hưởng của nhiều nh� thơ t�n tuổi thời tiền chiến như Nguyễn B�nh (H�nh Phương Nam), Huy Cận (Trường Giang), Th�m T�m (Tống Biệt H�nh). Sự ảnh hưởng n�y l�m thơ của �ng th�m phần phong ph� như c�ch d�ng điển t�ch của c�c nh� thơ xưa. M�y lớp lớp l�m người đọc kh�ng khỏi rung động nghĩ đến h�nh ảnh tuyệt đẹp của 



lớp lớp m�y cao đ�n n�i bạc
chim nghi�ng
 c�nh nhỏ b�ng chiều sa
chiều qu� dơn dợn vời con nước
kh�ng kh�i ho�ng h�n cũng nhớ nh� 
(Trường Giang, Huy Cận)



Kể từ năm 1973 nh� thơ Phạm Cao Ho�ng chuyển hướng, viết rất nhiều thơ t�nh. Từ năm 1973 cho đến năm 1979 t�i kh�ng thấy c�imốc thời gian mười năm v� giọng thơ kh�ng c�n c�i vẻ tr�ng sĩ phong sương nữa. M�i đến năm 2009 trong b�i thơ D� Sao Vẫn C�m
Ơn Đời �ng viết ở Virginia năm 2009 đề tặng nh� thơ Trần Ho�i Thư �ng mới d�ng lại mốc thời gian mười năm.  



Mười năm l� một khoản thời gian đủ d�i để nỗi đau của một mối t�nh tan vỡ lắng xuống, chỉ c�n đọng lại những ngậm ng�i, nhưng
mười năm xa qu� m� nỗi nhớ nh� trong tim �ng vẫn cồn c�o.



mười năm nước chảy qua cầu
chuyện về đất nước l� c�u chuyện buồn
mười năm sống kiếp tha phương
th�n nơi biển bắc m� hồn biển đ�ng
mười năm thương ruộng nhớ đồng 
l�ng c�n ở lại sao kh�ng quay về 
mười năm nhớ đất thương qu�
bước đi một bước nặng nề đ�i ch�n
mười năm một tho�ng ph� v�n
tiếng chim vườn cũ m�a trăng qu� người
d� sao vẫn c�m ơn đời
biển xanh v� s�ng n�i đồi v� em

mười năm như một giấc mơ 



Đem so s�nh hai b�i thơ c�ng d�ng c�i mốc mười năm, Đi Giữa Chiến Tranh (1969) v� D� Sao Vẫn C�m Ơn Đời (2009) t�i thấy
r� r�ng một bước tiến d�i trong c�ch �ng thể hiện t�nh cảm. Trong b�i sau, c�u thơ biểu lộ t�nh cảm đậm đ� hơn, lời thơ chất chứa suy tư hơn.  Ở đ�y phải c�ng bằng m� n�i, trong b�i thơ Đi Giữa Chiến Tranh �ng chỉ c� hai c�u n�i về mười năm nhưng �ng d�ng chữ m�y lớp lớp gợi l�n sự ph� du của kiếp người v� c�i v� t�nh của thời gian rất đắc. Khi nh� thơ c�n trẻ tuổi �ng d�ng mưa thay nước mắt để tả nỗi buồn. V�i mươi năm sau cũng l� nỗi buồn mười năm nhưng c�u thơ c� đọng, lời thơ mượt m�, t�nh cảm s�u k�n m� nồng n�n. B�i thơ cho thấy t�c giả buồn v� nhiều nỗi, chuyện đất nước sau cơn chinh chiến, chuyện tha hương, v� chuyện đời người. C�u thơ Tiếng chim vườn cũ m�a trăng qu� người tr�n ngập �m thanh v� h�nh ảnh lồng trong kh�ng gian của qu� khứ; v� c�u thơ biển xanh v� s�ng, n�i đồi v� em, cho t�i thấy rằng nh� thơ sống kiếp tha hương kh�ng thể t�ch rời h�nh ảnh người thương ra khỏi thi�n nhi�n.  



Viết về thơ l� một h�nh động mạo hiểm bởi v� t�i l� �người ngoại đạo�; tuy nhi�n, mạo hiểm c� sức quyến rũ của n�. R�o trước
đ�n sau để xin t�c giả v� độc giả tha cho c�i mạo muội của t�i. Nhờ v�o rừng lạ t�i h�i được v�i đ�a hoa lạ. Ngo�i c�i mốc thời gian mười năm t�i thấy biểu tượng �m�y� được nh� thơ Phạm Cao Ho�ng d�ng suốt chiều d�i tập thơ. Hy vọng t�i sẽ c� dịp gi�p vui độc giả về biểu tượng m�y trong thơ Phạm Cao Ho�ng ở một b�i viết kh�c. Để chấm dứt xin mời bạn đọc bốn c�u thơ trong b�i Trước Khi Rời Qu� Nh� được viết năm 1999. Qua bốn c�u thơ n�y độc giả sẽ thấy nhan đề của t�c phẩm.



bữa đ� con về thăm Ph� Thứ
gặp lại m�i hương của ruộng đồng
gặp lại những năm v� th�ng cũ
m�y kh�i qu� nh� nhẹ bước ch�n.

 

 

Nguyễn thị Hải H�

Th�ng 7, 2011

 

 

 

If you are interested in adidas ACE 16.2 Primemesh FG/AG - White/Core Black/Gold Metallic,find more.