����������������������������


photo:http://www.ibtimes.com/

 

TẢn mẠn

B�n t�ch c� ph�

 

Chim �n

kh�ng v San Juan Capistrano


Nguyn Xu�n Thip

 

Bạn hiền thơ ấu ơi,

Chim �n đ� kh�ng về San Juan Capistrano

�� Tin của tờ Los Angeles Times số ra ng�y 22 th�ng 3 năm 2009 b�o cho biết như tr�n -v� năm nay e cũng vậy, nghĩa l� chim �n vẫn kh�ng trở về - bạn c� buồn kh�ng?

�� Ngồi nhớ lại con đường từ San Clemente, đi theo hướng bắc xa lộ 5 khoảng 6 miles, exit rồi rẽ tr�i tới đường Ortega Highway, sẽ gặp khu nh� thờ cổ của th�nh phố biển San Juan Capistrano.

�� Ở tu viện n�y c� một hiện tượng được thế giới biết đến l� h�ng năm v�o khoảng cuối tuần lễ thứ ba của Th�ng Ba, ng�y M�a Xu�n bắt đầu ở Bắc b�n cầu l� từng đ�n, từng đ�n chim �n trốn M�a Đ�ng từ Goya, Argentina (� Căn Đ�nh) c�ch đấy hơn 6,000 miles bay về th�nh đường. Lo�i chim thi�n di n�y c� t�n l� Cliff Swallow (Petrochelidon pyrrhonota) ch�ng l�m tổ bằng loại b�n m�u x�m tr�n tường ngay dưới m�i nh� thờ bị sụp đổ, mỗi tổ chim c� một c�i lỗ để ra v�o ph�a dưới. �Đất l�nh chim đậu�, tu viện nằm gần hai con s�ng n�n c� nhiều c�n tr�ng l�m thức ăn cho chim quanh năm v� l�m tổ dưới m�i gi�o đường rất k�n đ�o v� an to�n. Linh Mục O'Sullivan theo d�i sinh hoạt của lo�i chim v� ghi nhật k� từ M�a Xu�n cho đến Thu suốt hai thập ni�n �ng ở đ�y.��

���

�� Ng�y 13 Th�ng Ba năm 1939 để loan tin chim �n đ� trở về, chương tr�nh ph�t thanh đ� trực tiếp truyền thanh từ s�n nh� thờ b�i nhạc �When the Swallows Come Back to Capistrano� của Leon R�ne đ� ngẫu hứng s�ng t�c. B�i h�t đứng đầu nhiều tuần tr�n l�n s�ng ph�t thanh thời ấy. Ng�y nay trong tu viện c� gian ph�ng lưu giữ bản chụp bản gốc nhạc phẩm tr�n, c�y đ�n dương cầm �ng d�ng để s�ng t�c v� một số đồ gỗ như b�n ghế do gia đ�nh �ng R�ne hiến tặng. H�ng năm ch�nh quyền th�nh phố San Juan Capistrano bảo trợ 2 tuần lễ hội �Fiesta de las Golondrinas� được tổ chức tại tu viện San Juan Capistrano v�o khoảng 19 Th�ng Ba (Lễ Th�nh Joseph) để đ�n chim trở về v� 23 Th�ng Mười (Lễ Th�nh John) để tiễn chim bay về Nam.

 

� B�y giờ, Nguyễn mời bạn hiền một lần gh� lại thăm gi�o đường xưa San Juan Capistrano để thấy l�ng m�nh lắng đọng, nghe tiếng thời gian chừng như trở lại tr�n từng m�i ng�i, tường v�i. V� bạn h�y cầu xin những điều m�nh ước nguyện với tất cả niềm tin v� l�ng th�nh. Dư �m vang vọng đ�u đ�y ca kh�c �When the Swallows Come Back to Capistrano� của Leon R�ne:

H�m xưa

khi đ�n chim �n l�n đường

bay qua biển xa

em th� thầm b�n tai t�i

lời tạm biệt

v� hứa

sẽ về lại Capistrano

khi đ�n chim �n trở về...

�� V� cũng h�m xưa, Nguyễn c� l�m b�i thơ �N�i với chim �n ở San Juan Capistrano�. Xin ch�p lại ở đ�y tặng bạn hiền:

 

Ngọn gi� santa ana

thổi. tr�n tr� nhớ

của những ch�m b�ng giấy

k�u. bằng hợp �m

san juan capistrano

 

�i. chim �n

đ� về. dưới m�i nh� thờ ng�i đỏ

th�nh phố biển

san juan capistrano

như niềm vui của trời

 

n�y chim �n

h�y l� những ch� b�. c� b�

cười reo

ch�c ph�c mọi người

 

bởi cuộc đời

những giọt lệ long lanh

 

xin h�y dệt

những chiếc �o bằng cỏ tơ

cho hai người

lỡ khi m�a thu. biển động

xin bắc những c�y cầu

qua tr� tưởng m� sa

cho ng�y nắng ửng

v� xin l� l�. của bầu trời

hoa. mặt đất

để những kẻ y�u nhau. anh v� em. kh�ng phải n�i. những

������������������������������������������������� lời chia tay

 

hỡi chim �n

san juan capistrano

xin chớ bay đi

xin chớ bỏ người

 


photo:http://boston.com

 

�� B�i thơ l�m năm 2003 với lời cầu xin� chim �n đừng bỏ đi. Vậy m� mấy năm nay,� chim �n đ� kh�ng về San Juan Capistrano nữa, bạn hiền ơi! Bạn nh�n xem, trong h�nh, Mike Gastelum đang rung chu�ng ở nh� thờ Mission của th�nh phố San Juan Capistrano. Mike l� ch�u gọi Paul Arbiso l� �ng, người rung chu�ng năm xưa. Chu�ng rung suốt tuần lễ m� kh�ng thấy những con chim �n huyền thoại ng�y n�o trở về.

�� Như đ� n�i tr�n, trong một b�i viết tr�n tờ Los Angeles Times ng�y 22 th�ng 3. 2009, nh� b�o Paloma Esquivel ghi nhận như sau: Người d�n địa phương n�i đ� c� thời gian cứ v�o m�a xu�n l� những con chim nhỏ b� n�y trở về. Ch�ng bay rợp trời như một đ�m m�y. Ch�ng trở lại những c�i tổ của ch�ng ở ng�i gi�o đường cổ k�nh khi những hồi chu�ng ng�n vang. Nhưng năm 2009, kh�ng thấy b�ng ch�ng trở lại khi Lễ Hội Chim �n (Festival of the Swallows) đ� được cử h�nh v� chấm dứt h�m 23 th�ng 3. Một v�i kẻ ho�i nghi th� lại cho rằng việc chim �n trở về h�ng năm c� lẽ kh�ng xảy ra đ�ng như truyền thuyết. Kh�ng c� bằng chứng khoa học n�o n�i rằng chim �n di cư về chỗ cũ hằng năm. Những người kh�c lại cho rằng nguy�n do chim �n kh�ng về bởi tại tổ của ch�ng đ� bị ph� khi gi�o khu mở cuộc tr�ng tu. Mặt kh�c, một số nh� điểu học cũng cho rằng nguy�n do chim �n kh�ng về San Juan Capistrano bởi tại những khu thương x� được dựng l�n ở nhiều nơi trong v�ng l�m cho chim �n sợ h�i bỏ đi nơi kh�c. Tuy nhi�n, c�u chuyện thần kỳ về những con chim �n trở lại khu gi�o đường ng�y n�o vẫn kh�ng giảm s�t trong những cư d�n của th�nh phố lịch sử n�y. �Khi bạn nghĩ về huyền thoại xa xưa của v�ng California l� bạn phải nghĩ đến những con chim �n.� Lisa Paul, 51 tuổi, đ� n�i như thế. B� l�i xe từ San Francisco về dự� lễ hội h�ng năm mừng chim �n trở về. �H�nh ảnh chim �n bay từng đ�n từng đ�n tr�n bầu trời đ� in s�u v�o t�m tr� t�i từ bao năm nay rồi.�

�� Nhiều năm qua, d�n địa phương đ� cố gắng một c�ch tuyệt vọng để quyến rũ đ�n chim về lại. Họ tham vấn c�c chuy�n gia, l�m những c�i tổ bằng gốm ceramic v� cho ph�t những kh�c ghi �m tiếng h�t của lo�i chim. Nhưng mọi cố gắng đều v� �ch. Những đ�n chim �n �t ỏi giờ đ�y bay về v�ng nam Orange County ẩn tr� dưới m�i những ng�i nh� của một đại học, ở những v�m khuất nẻo của những c�i mall chung quanh v� ở dọc xa lộ 5 cắt đ�i th�nh phố. Năm 2000, Charles R. Brown, gi�o sư sinh học của đại học Tulsa v� l� chuy�n vi�n về chim �n cliff awallows, đ� đến thăm tu viện v� đề nghị một số � kiến để gọi đ�n chim �n trở về, trong đ� c� việc l�m những chiếc tổ . Tu viện cũng đ� x�y một số tổ� nhưng rồi dỡ xuống v� kh�ng hợp với truyền thống lịch sử của nh� thờ. Trong khi đ�, lễ hội mừng chim �n trở về vẫn tiếp tục. C� một số chim �n trở về nhưng rồi lại bay đi. Tuy vậy, như người d�n địa phương n�i, ch�ng ta lu�n lu�n c� năm sau.

�� Dẫu vậy, người d�n địa phương n�i rằng lu�n lu�n c�n những năm sau. Nguyễn cũng tin như vậy. V� chắc bạn cũng mong như vậy. Một ng�y kia chim �n sẽ trở về dưới m�i nh� thờ ng�i đỏ ở San Juan Capistrano. Trở về để l�m đẹp những đ�m cưới nơi v�ng can duy�n c� hoa giấy đỏ. Trở về để những cuộc t�nh c�n tiếng ca v� hy vọng.

(tổng hợp từ tin internet)

 

Th�ng 3. 2010

NXT

http://www.gio-o.com/NguyenXuanThiep.html

 

� gio-o.com