NGUYỄN THỊ KHÁNH MINH

ĐƯỜNG MAIN
 MỘT NGÀY CUỐI HẠ

tản văn

Dường như tôi nghe người nói, anh đang chờ mùa thu. Nghe như rất nhẹ, cơn gió thoảng hạ nhiệt buổi trưa đang sôi bởi nắng mùa hạ. Vẽ ra trong nắng bỏng ánh mắt im, xa vắng, chờ một người quen lâu lắm chưa về, tự nhiên làm tôi xuyến xao. Dường như tôi đă lặng gió rồi, một nỗi chờ. Hôm nay ai đó quăng viên cuội xuống mặt hồ. Ánh nh́n theo ṿng nước bung tṛn, Anh đang chờ mùa thu. Ṿng nước tan ra, hư huyễn một lời đang thầm th́, nên ảo ảnh luôn một người, có thể đă ngồi đấy, và nói, anh đang chờ mùa thu

Mùa hạ bốc khói từ mặt đường, người bạn thả tôi xuống và bảo, muốn th́ chiều, đi dạo một ḿnh đi, nhớ là chỉ đi theo đường thẳng ra biển thôi, đừng “đi ngang về tắt” thơ không t́m ra bạn đâu, quay lại, cũng chỗ này nhe, nhớ chưa, có cái tiệm Killing… ǵ màu xanh kia ḱa. Tới đó ngồi rồi gọi cho tui. Ngón tay trỏ của bạn cong lên, ánh mắt th́ như muốn cưa tôi. Tôi ph́ cười, cái thành tích đi lạc của tôi làm người thân cũng ngán ngẩm, nhớ hồi mới tới SanJose được hai ngày, không chịu nổi ngồi bó rọ trong nhà, tôi mon men ra đường, nghĩ là chỉ loanh quanh gần nhà thôi, thế mà lạc, khi mọi người kiếm được th́ họ mở con mắt nh́n tôi như nh́n một cái ǵ không thể tin được, v́ tôi chỉ ở cách nhà có một ngă tư đường. Tôi chẳng nhạy lắm với phương hướng.

Con đường mùa hè. Nồng của nắng, ngan ngát mát của gió khơi, hợp tấu cùng muôn ánh tươi rói của sắc màu mùa hè làm con đường lênh đênh như một nhánh sông đang hối hả chạy ra biển. Xanh ngắt của trời nối xanh thẫm nước của đất tràn trề trước mắt tôi. Các cô gái mặc áo tắm nổi làn da đỏ nắng thanh xuân, mắt họ xanh biếc trời , tiếng cười họ xôn xao những tán lá. Tôi đi như  cái bóng giữa ḍng nắng. Bóng phất phơ giữa những đường ranh của thời gian.


Đường Main ngời xanh. Có phải cũng xanh ấy nhuộm rực rỡ con đường Duy Tân, men theo một bờ dài cát rất trắng hút cong tầm mắt dương liễu Nha Trang? và tôi ngậm tuổi mười sáu hát ca suốt mùa hè như con ve sầu trong một phim hoạt h́nh trẻ con, không màng ǵ đến ngày thu ngày đông tới, để rồi, trong đêm mưa ve sầu vác cây đàn ủ dột trên lưng, đi xin ăn, tới nhà kiến, bị xua đuổi, có lẽ kiến bảo, sao suốt mùa hè chỉ lo đàn ca, … phim này tôi xem từ lúc bé lắm chỉ c̣n nhớ mỗi h́nh ảnh chú ve đi trong mưa tuyết rơi, trên vai có cây đàn, bước từng bước lẻ loi. Con kiến không thể biết mùa hè đă được no nê thế nào bởi tiếng ve sầu, tôi rất thích chữ sầu sau tên ve kia, cộng hưởng mùa hè cái ǵ đó rất gợi cảm, lay động ḷng người. Ở đây tôi chưa được nghe tiếng sầu sầu của ve, chỉ có tiếng dế, một chiều chạng vạng, bước lên thềm nhà bỗng nghe tiếng gáy rất nhỏ, như rụt rè, thăm ḍ, không biết nó ở đâu, tiếng ré nhỏ hơn khi xưa nghe ở nhà nhiều lắm, và đơn độc, không có bạn t́nh đáp lại? Tôi nói với chồng đang ngồi nhâm nhi ly rượu vang, anh ấy rất thích một ly vang trong buổi chiều thứ bảy, một ḿnh, hằng giờ. Có nghe tiếng dế kêu không?-Người ta nói dế gáy chứ đâu nói kêu- Tại sao là gáy?- Khi dế gáy hai cái cánh nó phồng căng…, Từ buổi chiều nghe tiếng dế đó, tôi đă nghe được mùi mùa hạ quê nhà trên hương gió biển nơi này. Ít ra cũng phải thế. Hai nghệ sĩ đại diện ưu tú nhất của mùa hạ, ve sầu và dế, bù lại cho cái khiếm khuyết nóng của thời tiết. Nhưng cũng không làm người nguôi nỗi chờ mùa thu.  Nỗi chờ khiến tôi bị ch́m vào cảm xúc phập phồng của giờ hẹn. Không phải sao, có chờ tức là đă có, dẫu mơ hồ, đâu đó một ước hẹn. Mùa thu đă để rơi quá nhiều lá vàng trên thềm kư ức, quay về để bước chân được xao xác kỷ niệm. Và tiếng ve sầu đang khô dần trên xác vỏ. Mùa thu Ngô Thụy Miên, mùa thu Lưu Trọng Lư, mùa thu Bích Khê mênh mông vàng rơi, mùa thu trong nỗi chờ của anh, đang là những vẫy gọi gió heo may, và tôi mơ màng một h́nh ảnh khói sương …Trên biển của màu. Và gió/cười/nói với tôi/về một vẻ đẹp. không bao giờ hiện thực*…(*thơ Nguyễn Xuân Thiệp)      

Tôi nhận ra ḿnh đang ở trong nhộn nhịp của một phiên chợ nhỏ, những mái lều trắng gió thổi dập dềnh trên nền một vùng xanh xa của đại dương, nom như những mái buồm, âm thanh rạo rực cát biển dưới nắng hè, sắc màu rộn rịp của cây trái, hoa tươi, tất cả đều rất lạ mắt tôi, nhất là cái vẻ chan ḥa tận t́nh với nắng của dân địa phương.

Một nhóm thanh niên mặc đồ tắm đứng vây quanh hai người nghệ sĩ đàn hát, có một đôi ôm nhau, và hôn nhau, trông họ hồn nhiên trong sáng đến nỗi gặt hái ngay thiện cảm của tôi ở cái nh́n đầu tiên. Thật t́nh tôi chưa nh́n thấy thanh niên của ḿnh, thuộc một thế hệ mới, giàu có mới, ăn mặc và biểu lộ cử chỉ yêu thương mà toát lên vẻ văn hóa của trong sáng cả. Tôi cảm giác đó là do sự không tương xứng giữa cái giàu có của vật chất và tinh thần, sự khập khiễng giữa cách sống và hoàn cảnh xă hội. Nếu họ được hưởng một nền giáo dục giá trị ngang với quần áo xe cộ nhà cửa họ có, nếu họ được trang bị một vốn liếng đạo đức cần thiết, được hít thở một không khí không quá chênh lệch giữa dư thừa và khốn cùng, th́ cái dáng vẻ, phong thái họ sẽ được hồn nhiên và trong sáng. Tôi nghĩ vậy.

Tôi đứng trước một lều bán mũ, đội thử một chiếc mũ rơm màu tím nhạt có kết một chùm hoa lavender tím, ngất ngây luôn, tưởng tượng, đội chiếc mũ tím này mà đi thẳng vào tranh Monet, ngồi xuống băi cỏ mê man hồ hoa tím...trời ơi.

Chiếc mũ tím lâng lâng phủ trên tôi một không gian phi hiện thực, đằng xa kia, phía giáp chân trời, thấp thoáng một cánh buồm đỏ đang lướt sóng, cập bờ, và giấc mơ của tôi bước xuống, cầm trên tay chiếc khăn lụa mùa thu…, ai đó nói, có phải em đang chờ mùa thu, tôi lúng búng cát bỏng dưới chân, những mái lều chợ phiên bỗng mờ nhạt lùi xa, ḍng cát trôi tôi vào thời gian vàng mơ chiếc lá con đường Duy Tân trường Luật Sài G̣n xưa, lênh đênh hai hàng cây nhạc ngựa, gió thổi bung những trái kiện và tôi áo lụa vàng tuổi hai mươi yêu người như thể ai đặt vào bàn tay chiếc ch́a khóa để mở cánh cửa của hạnh phúc, và bước đi chẳng chút ngờ…

Những làn khói nóng của gió biển hắt rát mặt khi tôi đang đi bộ trên một lề đường, tôi nhận ra biển đă ở sau lưng. Tôi là người không lái xe bao giờ. Nên đường xá thấy thảy đều y nhau, phương hướng th́ đông tây nam bắc như kẻ đi lạc vào Đào Hoa Trận của lăo Đông Tà trong truyện Kim Dung. Có lẽ chiếc mũ rơm tím là viên cuội của ai đó ném chỉ đường cho tôi ra khỏi khu chợ phiên để đến được cái quán Killing… màu xanh người bạn dặn này. Có con chim bồ câu đậu trên đỉnh một bể nước phun bên kia đường. Chỉ mỗi một con, một ḿnh là h́nh ảnh dễ đánh động cảm xúc của tôi và tôi chụp được h́nh con bồ câu lẻ bạn ấy, cách bồn nước không xa, ngồi sát bên vách tường lối dẫn vào khu restroom, là một người đàn ông không nhà râu tóc buồn bă, bên cạnh một con chó lớn, h́nh như ông ta phó mặc cái hiếu động cho con chó, c̣n ông th́ bất động, tôi thấy nó gặm một cái mũ rồi để vào bên hông chủ, mũ tiền của bá tánh giúp chăng? Rồi nó nằm gếch mơm lên đùi chủ đầu không ngớt quay nh́n người qua lại, lúc này tôi mới thấy người không nhà mở mắt, bàn tay day day cổ con chó, họ líu ríu vào nhau như một tấm bè trôi vô định trên ḍng đời. H́nh ảnh duy nhất sáng nay làm tôi sầu muộn.

Tôi gọi một ly cà phê, cũng lạ đời, cà phê trong sơng, màu hổ phách, pha sẵn, rót đầy quá mức (cho một người thích nhâm nhi cái nóng thơm của cà phê như tôi) có nơi c̣n để một cái ống hút để nút cà phê vào miệng nữa mới kinh dị. Rồi cũng thấy b́nh thường, khi nó mang lại tiện lợi, nhất là khi người ta lái xe vừa thích đồng hành với mùi cà phê, may là tôi không thể lái xe, nên c̣n nuông chiều cho ḿnh cái thích thú hớp bằng môi từng ngụm nhỏ cà phê, cô bạn nói tôi rề rà như người của thế kỷ trước. Không sao, nhờ thế, bạn sẽ, biết đâu một phút nào đó chợt ḷng chùng xuống, bạn rời bỏ những ồn ào sôi động của hơi thở nhịp sống này, bạn nghe được lời tôi to nhỏ thầm th́ dư âm của nắng mưa, của ánh trăng diễm ảo, của xa vắng giấc mơ từ lâu bạn không nhớ, của mơ hồ một đợi chờ bạn tưởng rằng đă quên, của vẫy gọi không nguôi lời hẹn, rồi bạn sẽ được ngỡ ngàng, sao trái tim của ḿnh non tơ đến thế, biết đâu đấy bạn ơi. Ôn cố tri tân mà…Và tôi luôn ước trong chập chùng thời gian, trong chênh vênh thay đổi đất trời, có tôi, con kiến nhỏ miệt mài tha từng mẩu buồn vui, từng hạt lệ, tiếng cười, góp đầy thêm kho báu cảm xúc của con người.Và xin tặng mọi tấm ḷng lộng gió.

Có chăng khi tôi bước ra khỏi con đường xanh chói chan của hạ này, lời th́ thầm chờ mùa thu của người sẽ dẫn tôi vào một không gian khác, với những giai điệu của lá maples làm con đường nơi tôi ở du dương, du dương ngô đồng nhất diệp lạc, thiên hạ cộng tri thu…

Nguyễn thị Khánh Minh
Santa Ana, Sep 9, 2012

http://www.gio-o.com/NguyenThiKhanhMinh.html

 

© gio-o.com 2012