Mười Năm 2001 – 2011

 

phỏng vấn
Thế Dũng
sống sót trở về
viết như chưa bao giờ được viết
cơn lên đồng sáng tác ở Berlin  

thực hiện: Lê Thị Huệ

 

 

Lê Thị Huệ: Bạn viết nhiều thể loai.  Thơ, truyện, dịch, tản văn, tùm lum. Thích ḿnh ở mục nào nhất ?

 

Thế Dũng: Đôi khi ư tưởng sáng tác  trong tôi  lên cơn thao thức cho tới lúc tâm trí tự t́m ra thể loại thích hợp. Sau đó, một cảnh ngộ hoặc một áp lực cụ thể  sẽ làm tôi viết bằng xong. Cứ viết được một cái ǵ đó là thích rồi. Tuy nhiên, bây giờ th́ tôi thấy thích ḿnh ở mục  tiểu thuyết  nhất. Có lẽ, v́ đây là công việc lao động kiên nhẫn  nặng nhọc, đầy thử thách  không thể dựa dẫm vào cảm hứng.

 

 

Lê Thị Huệ: Vừa tung lên mạng, vừa duy tŕ nhà xuất bản giấy ở Đức. Rồi c̣n in sách thường xuyên ở Hà Nội. Tại sao làm nhiều thứ như thế ?

 

Thế Dũng:  Thích được sống trong sự giao lưu đa chiều và muốn sống có chất lượng cao. Muốn sống cao  hơn một sự tồn tại sinh học nên tôi rất mê Internet và thích vào mạng để  có thể giao cảm với mọi người, hy vọng  luôn cảm thấu được các năng lương tinh thần tươi mới. Khi tự biết  ḿnh sẽ chỉ làm được ǵ trong cuộc đời này là tôi lên kế hoạch. Sống là phải thức trong từng khoảnh khắc. Thức trong từng khoảnh khắc  để biết cái ǵ phải làm ngay và cái ǵ phải làm từ từ. Sau khi rời nước, tôi luôn muốn in được sách của ḿnh tại Việt Nam. Từ năm 2003, do những người bạn cũ và  cơ chế khá thông thoáng của đời sống xuất bản  trong nước đă làm cho ư định in sách ở Hà Nội của tôi trở thành hiện thực. Tại sao làm nhiều thứ như thế ư ? Tôi th́ vẫn thấy ḿnh vẫn c̣n làm được quá ít. Cảm ơn đánh giá của bạn.  Làm nhiều thứ ư? H́nh như đó cũng là một cách để thoát khỏi cô đơn và tự cảm thấy ḿnh không vô tích sự…

 

 

Lê Thị Huệ: Bạn có bao giờ chú ư đến việc người Việt ở Đức viết khác với người Việt ở Mỹ, hay ở Úc chẳng hạn.

 

Thế Dũng:  Đương nhiên là người Việt ở Đức viết khác với người Việt ở Mỹ  hoặc người Việt ở Úc rồi. Đất nào cây ấy mà. Thú thực tôi chưa có thời gian chú ư đến sự khác nhau đó với đôi mắt khảo cứu. Đây sẽ là một chủ đề hấp dẫn của các nhà nghiên cứu văn chương di cư, văn chương hải ngoại.

 

 

Lê Thị Huệ: Câu này hơi đặc biệt. V́ sự lặp lại của nó. Tôi đă đặt câu hỏi với nhà văn Hồ Đ́nh Nghiêm, một nhà văn gốc Huế, sau 1975 đă vượt biển – hay c̣n gọi là “vượt biên” - và tỵ nạn chính trị ở Montreal Canada.  Thế Dũng là nhà văn gốc Hải Dương sang lao động ở Đông Đức, v́ biến cố Bức Tường Bá Linh Cộng Sản sụp đổ mà ở lại Berlin. Tư thế của anh là nhà văn ra đi từ miền Bắc,  khác với nhà văn Hồ Đ́nh Nghiêm ra đi từ Miền Nam, sau chiến tranh Nam Bắc Quốc Cọng 1954-1975. Một gặp gỡ thú vị là cả hai cùng đang trưng bày các sáng tác trên Gió O vào thời điểm www.gio-o.com kỷ niệm lên Mười 2001-2011


Tôi thích gọi tôi là "Nhà Văn Hải Ngoại", v́ sự ra đời của từ này gắn liền với tư thế từ chối chủ nghĩa Cộng Sản của những người ty nạn chính trị ra khỏi Việt Nam năm 1975. Và v́ thế từ đó mới có từ "Nhà Văn Hải Ngoai" . Tôi yêu kỷ niệm với sự chào đời này, nên thích nhận ḿnh là "Nhà Văn Hải Ngoại".  Hơn là "Nhà Văn Lưu Vong" (người ta có thể Lưu Vong ở ngay chính trên Quê Hương của họ).  Hoặc là "Nhà Văn Di Dân", từ Nhà Văn Di Dân nghe không hách x́ xằng, không mang một thái độ chính trị mănh liệt, gấu, như Hải Ngoại. Trong cái mớ bùng xùng tôi vừa kể, anh gọi tên anh là ǵ ?

.

Thế Dũng:  Khi chưa rời Việt Nam, với tôi, danh xưng  “nhà văn Hải ngoại” gắn liền với các khái niệm lao khổ và can đảm v́ tôi đă đọc được khá nhiều nhà văn miền Nam qua tủ sách tham khảo đặc biệt ở Thư viện Quân đội. Sau khi tới Berlin, đọc thêm nhiều nữa,  tôi thấy  danh xưng nhà văn Hải ngoại chỉ  thuần túy là một cách khu biệt đất sống của người cầm bút. Tôi cũng không thích được (hoặc bị) gọi là nhà văn lưu vong mặc dù từ những năm 80 của thế kỷ trước, khi chưa rời khỏi Việt Nam, tôi đă thấy tôi là kẻ lưu vong ngay trên quê hương. Dù ở đâu và bao giờ th́ lưu vong cũng là một nỗi đau. Tôi cũng không thích được hoặc bị gọi là nhà văn di dân hoặc nhà văn di cư  mặc dù với thân phận nhà văn th́ di cư chính là một định mệnh;  mà hạnh phúc h́nh như lại là sự an cư. Lúc  ngoài hai mươi, bố tôi  đă từng là Đảng viên Đảng Lao đông Việt Nam. Khi mười tám tuổi, tôi đă từng ao ước trở thành  Đảng viên và luôn luôn là đối tượng cảm t́nh Đảng. Thế rồi, chợt một chiều tóc trắng như vôi. Tôi thấy ḿnh bị vỡ mộng. Thế rồi, chợt một chiều, tôi thấy ḿnh tan hoang trước các thần tượng sụp đổ  ngổn ngang và chợt bị mê hoặc  với  hiện sinh và  huyền học. Trước khi nhắm mắt  vào tháng Chạp năm Bính Dần (1986),  bố tôi rất buồn khi tôi an ủi ông. Bố yên tâm đi, không trở thành Đảng viên con vẫn có thể làm người tử tế. Lúc đó, tôi đă nhận ra ḿnh chỉ có thể sống cuộc đời của một kẻ không đảng phái. Bạn bè của tôi nhiều người  Đảng viên, thậm chí có người nghiện Đảng viên như nghiện thuốc phiện, như nghiện một  thời trang và cũng nhiều người không ưa Cộng sản. Tôi thích được  liên minh với sự tử tế và minh triết  ở  tất cả; dù người ấy là Cộng sản hay không. Tôi không có duyên với các đảng phái v́ con người  tự do cá nhân bất kham trong  tôi không ưa  sự áp chế và ràng buộc nào ngoài sự ràng buộc và áp chế của  tự nhiên. Tôi thán phục tinh thần Tam giáo đồng nguyên trong mấy đời vua thịnh trị nhất của nhà Trần. May mà,  sớm biết ngưỡng mộ  lư thuyết Về sự tương tác giữa các trường thống nhất trong vũ trụ của Alberl  Einstein và sớm bị mê hoặc bởi sự biến hóa khôn lường của  Kinh Dịch; cho nên, dù lăn lóc giữa  cuồng phong thời thế tôi vẫn luôn luôn tự biết tu thân dưỡng tính để  tự tái tạo phận ḿnh. Tôi cũng  thuộc vào loại được (hoặc bị) gọi là nhà văn hải ngoại v́ đă có hộ khẩu Berlin từ hơn hai mươi hai năm nay. Tự nguyện tới Đông Đức theo  một hợp đồng xuất khẩu lao động năm năm giữa hai nhà nước xă hội chủ nghĩa, sự xuất ngoại của tôi không có ǵ là hiển hách. Không  tới nước Đức  trong tư thế từ chối chủ nghĩa cộng sản của những người tỵ nạn chính trị ra khỏi Việt Nam năm 1975, không ở lại CHLB  Đức theo quy chế tỵ nạn chính trị, nên tôi không có  tự cảm  ǵ về cái gọi là mănh liệt hoặc gấu trong danh xưng “nhà văn hải ngoại“. Tháng 5 Năm 1990, tôi đă từ chối sự bồi thường 3000DM và vé hồi hương  của CHDC Đức để trước hết ở lại nước Đức cho đủ năm năm ( 1989-1994) cái Hợp đồng đă bị phá vỡ v́ sự sụp đổ của Đông Âu. Sau đó,  tôi đă  tận dụng  Quy chế về quyền được ở  lại của những người Việt Nam đă tới Đông Đức theo Hợp đồng xuất khẩu lao động để ở lại CHLB Đức theo Luật dành cho Ngoại kiều.  Do đó, tôi  không có hoài  cảm ǵ để thích thú  khi được gọi (hoặc khi tự gọi ḿnh) là nhà văn Hải ngoại với tư thế  từ chối chủ nghĩa Cộng sản một cách hiên ngang. Trong hồi ức,  tôi vẫn có  rất nhiều h́nh ảnh người Cộng sản  tử tế, tài ba. Dù đau đớn, tôi vẫn thường xuyên phải  giă  biệt chính ḿnh. Năm 1980,  Luận văn tốt nghiệp Đại học Sư phạm Hà Nội I với nhan đề: H́nh tượng Bà Bovary và sự vỡ mộng của văn chương  Pháp trong thế kỷ 19 của tôi được cô giáo Thái Thu Lan cho điểm 9/10. Không có khả năng tự đảo chính sự  tồi tệ của chính ḿnh  th́ tôi không thể trở thành  người khác tử tế hơn. Không thể tự lật đổ sự kém cỏi của bản thân ḿnh  th́  tôi không  thể trở thành tôi đích thực.
 

Ngẫm lại hóa ra nhiều năm nay, trong tâm thế vỡ mộng, tôi đă lặng lẽ  cách xa với chính quyền ở Hà Nội. Sự biệt ly này thoạt tiên giống hệt  như  sự  kết thúc tự nguyện của một cuộc t́nh đầu  không có giấy giá thú với lư do tính t́nh không hợp. Sau đó là sự ly biệt điềm nhiên trong thái độ  từ chối  một sản phẩm tinh thần đă quá hạn sử dụng. Với tôi, sự từ chối chủ thuyết này để tiếp nhận một chủ thuyết khác  luôn luôn là sự phát triển nội tại tất yếu của một bản thể  thường xuyên hoài nghi để khám phá. V́ thế, tôi rất trân trọng  niềm hứng thú  với danh xưng nhà văn Hải ngoại trong tâm thế hoài cảm của bạn. C̣n tôi, trong  tâm thế vị lai  tôi  chỉ thích tự gọi ḿnh là nhà văn Việt Nam. Nhưng bỗng nhiên, có ai đó gọi tôi là nhà văn hải ngoại hay nhà văn lưu vong, hoặc nhà văn di cư  tôi thấy cũng không sao.

 

 

Lê Thị Huệ: Sống đa phương, viết đa loại như Thế Dũng, cũng là người hơi bị hiếm. Đời sống thật và thế giới sáng tác, hỏi bạn thế giới nào mạnh hơn vậy ?

 

Thế Dũng:  Với tôi đời sống thật luôn luôn mạnh hơn. Luôn luôn là sức mạnh sinh thành ra thế giới sáng tác. Thật tuyệt vời  nếu được sống  như ḿnh muốn và  như ḿnh thích. Muốn ǵ th́ ǵ,  trước hết vẫn cứ  phải sống thật hết ḿnh, thật đă đời. Dù thành hay bại cũng cứ  phải sống cho tới bờ tới bến. Hạnh phúc hay bất hạnh th́ vẫn cứ sống một cách điềm nhiên và mănh liệt. Chưa yêu chưa sống hết ḿnh  th́ đừng vội lo những hoa hồng tan nát có thành thơ hay không ? Sống cái đă.  Sau đó mới là sự sống lại một lần nữa bằng ng̣i bút phục hiện chân tướng sự thật.  Thế giới sáng tác có lẽ chính là sự phục sinh của đời sống thật. Kẻ dám sống có thể không muốn hoặc không thèm viết. Nhưng ai không dám sống th́ …chắc là sẽ không dám viết. 

 

 

Lê Thị Huệ: Bạn về Hà Nội thường xuyên, giữa xa và gần, bạn thấy ḿnh gần với các cây viết trong nước ở những điểm nào, và xa với họ ở những điểm nào ?

 

 Thế Dũng: Từ năm 2001 đến nay, tôi hay về Hà Nội. Nên đă có dịp gặp lại một số nhà văn là người  quen cũ như: Hoàng Nhuận Cầm, Nguyễn Sĩ Đại, Phạm Xuân Nguyên,Nguyễn Thụy Kha ,Vân Long, Nguyễn Trọng Tạo, Hữu Thỉnh, Lê Lựu, Anh Ngọc, Trần Đăng Khoa, Nguyễn Huy Thiệp, Hoàng Ngọc Hiến, Đỗ Minh Tuấn, Nguyễn Đức Quang, Cao Xuân Sơn, Nguyễn Linh Khiếu, Phạm Tường Vân, Đặng Huy Giang, Hồng Thanh Quang, Đinh Quang Tốn, Phạm Khải, Thùy Linh,Thùy Dương, Văn Duy, Nguyễn Duy, Châu Diên (tức Phạm Toàn), Đoàn Lê, Đăng Nhật Minh, Nguyễn Phan Hách, Trần Nhương,Trung Trung Đỉnh, Vũ Xuân Hoát…Ngoài ra,  tôi  c̣n có dịp gặp gỡ với Bằng Việt, Đoàn Tử Huyến, Lê Minh Khuê, Trần Thị Trường, Nguyễn Đạt, Nguyễn Việt Hà, Thành Chương, Nguyễn Việt Chiến, Đỗ Bạch Mai, Vân Đ́nh Hùng, Nguyễn Thị Anh Thư, Đà Linh, Nguyễn Khắc Trường, Hoàng Minh Tường, Đỗ Hoàng Diệu, Lê Anh Hoài, Đặng Thân, Phùng Văn Khai,  Phan Huyền Thư, Thanh Xuân, ..v..v…  Với những  người quen cũ sự gần  là những kỷ niệm  đầy gian khó với  phố phường Hà Nội  thời chữ nghĩa bao cấp. Những người trẻ  và  tôi th́ gần nhau trong   sự âm thầm bứt phá, để t́m kiếm một lối viết táo bạo. Họ cũng như tôi, cũng  luôn luôn khao khát tự do thông tin, tự do ngôn luận.  Chẳng hạn, ngày 14-08-2006,  cùng một số bè bạn, tôi  đă tổ chức thành công  một „Đêm Bia Đức và thơ t́nh của Bertolt Brecht (1898-1956)“ , nhân kỷ niệm 50 năm ngày mất của ông(1956-2006) tại Nhà hàng Sư Tử ở 96 Thái Thịnh Hà Nội. Hôm đó thật vui v́ tôi là MC và có tới bảy tám chục văn nghệ sĩ  ở Hà Nội đă tới dự. Giáo sư Đ́nh Quang, giáo sư Hoàng Ngọc Hiến, dịch giả Quang Chiến, nhà thơ Bằng Việt, đă phát biểu tham luận rất chuyên nghiệp về sân khấu, về thơ của Bertolt Brecht.  Chàng Tiến sĩ Toán người Đức,  chồng cũ của vợ tôi cũng tham luận và cho rằng những người t́nh của B. Recht  đều xấu gái đă làm mọi các bạn tôi ngạc nhiên cười thú vị. Tôi nghiệm ra, trong những lúc nhấp chén men vui với nhau như thế, chúng tôi ít khi nhận ra sự xa cách.Nhưng trong những t́nh huống liên quan đến việc xử lư nghiêm ngặt những bản thảo “hải ngoại“ th́ tôi chợt nhận ra giữa tôi và những người quen cũ có những khoảng cách của  cơ chế. Năm 2006, tờ Nguyệt San Người Hà Nội, v́  đă  in thơ và bài của nhà thơ  Viên Linh (do tôi tùy hứng tự chọn và gửi) trong 2 số liền nên đă chỉ ra được tới số thứ năm  th́ nhóm chủ trương phải tự đ́nh bản. Sau này, tôi được nghe nói là việc đ́nh bản không chỉ v́ lư do tài chính mà c̣n v́ Tổng biên tập Nguyệt san  đă „được“ Ban văn hóa văn nghệ trung ương nhắc nhở về vụ in bài của hải ngoại.

 

Hoặc tháng 06 năm 2010, nghe một người bạn văn, đang là Phó Tổng biên tập  của An Ninh Thế Giới, kêu ầm lên ở đầu dây bên kia. Cảm ơn anh. Em đọc rồi, được lắm. Nhưng sách của anh, có cả phỏng vấn Vũ Thư Hiên và phỏng vấn  Viên Linh th́ báo Công An không giới thiệu được đâu.

 

Không sao, công an đọc được là tốt rồi.

 

Tôi đùa cợt vu vơ sảng khoái v́ bỗng dưng nhận ra một khoảng trống mặc nhiên giữa hai kẻ một thời  đă từng nhiều phen rưng rức với thơ và rượu.  Tháng bảy năm 2010, sau khi cuốn Tùy bút  và Đối thoại Văn chương Bên Ḍng Sông T́nh Sử đă in xong,  nhà văn Đà Linh, người đại diện bản thảo cuốn sách đă nhắn  tin cho tôi đại ư:  An ninh văn hóa đă tới làm việc rất nhiều lần với Giám đốc nhà xuất bản Lao Động. Tuy nhiên, mọi lăn tăn của họ đều được giải tŕnh. Có Giám định nội dung, có giấy phép của Cục xuất bản. Mọi việc đều đă được làm đúng Luật. Tuy nhiên, cuối cùng họ đă yêu cầu: Dù tác giả là người rất tâm huyết nhưng đề nghị cấm tái bản cuốn này.“

 

Tóm lại, với các cây bút ở Hà Nội tuy nhiều  gần gũi trong những  tâm huyết bút mực nhưng cũng hơi xa v́ họ thuộc về  những Chi ủy, những cơ quan  mà  tôi không thuộc về…

 

 

Lê Thị Huệ: Bạn có nhận xét ǵ về thế giới Internet hiện nay và tiếng Việt viết bởi những người sống xa Việt Nam như chúng ta.

 

Thế Dũng: Với tôi thế giới Internet hiện nay  là một phép lạ thường ngày. Nhờ nó mà  thế giới tinh thần  của con người vốn cô đơn trôi nổi một cách mênh mang có nhiều cơ may t́m ra được sự liên thông tương tác có ư nghĩa an ủi, tiếp sức và giải cứu cho nhau một cách khá hữu hiệu.

 

Thế giới Internet  là nguồn tri thức đa dạng, lớn lao mà chúng ta có thể tận dụng một cách chọn lọc để trí tuệ của ḿnh có thể phát triển một cách tự do, tự chủ với một gia tốc lạc quan. Thế giới mạng của người Việt ở trong nước và ở hải ngoại hiện nay khá sinh động và mẫn cảm. Nó đang chứa  một sức mạnh bất khuất trước các mưu toan  bịt mồm bịt miệng cả thường dân lẫn trí thức để bưng bít thông tin và đàn áp tự do dân chủ của các đầu óc độc tài.

 

Sống xa Việt Nam, nhưng chúng ta  lại luôn viết bằng tiếng Việt. Tôi luôn luôn là kẻ hành hương bàng hoàng trong lục địa  Việt ngữ. Tâm hồn tôi như một cánh buồm luôn trôi nổi trong những  sóng gió của ngữ pháp Việt. Tưởng như thần hồn chúng ta luôn định cư trong hệ ngữ âm của tiếng mẹ đẻ nhưng thực  ra không hẳn chỉ có vậy.  Ai đó biết tiếng Mỹ và chỉ viết tiếng Việt  tại Mỹ như bạn ? Ai đó v́ tiếng Đức ú ớ mà  chỉ viết tiếng Việt tại Đức như tôi ?  Dù muốn hay không, năm này qua năm khác, câu văn tiếng Việt của chúng ta rồi cũng sẽ không c̣n như ngày nảo ngày nào.  Cả ư cú lẫn pháp cú tiếng Việt của  người Việt ở Mỹ cũng như của người Việt ở Đức rồi đây sẽ rất khác.  Cái khác lạ rất dễ nhận ra là tốc độ của câu chữ. Là tốc độ của đời sống di chuyển từ câu văn này sang câu văn khác. 

 

Chữ nghĩa  của  những người viết tiếng Việt ở ngoài lănh thổ Việt Nam, ở trong những thể chế khác nhau, những nhịp sống  khác nhau sẽ có một tốc độ khác nhau, một nhạc tính khác nhau. Nhưng cũng không nên quên rằng, ngay ở trong nước bây giờ đă có hơn một thế hệ người Việt trẻ khá giỏi ngoại ngữ. Đó chính là tiềm năng, là nội lực khả biến, là động lực phát triển của tiếng Việt mà cả tôi lẫn bạn đều có cơ hội tiếp nhận. Và cũng không thể không thấp thỏm lo âu, liệu lớp con cháu của tôi và bạn ở nước ngoài có thể viết văn bằng  tiếng Việt hay không ?

 

 

Lê Thị Huệ: Làm ơn phát biểu một điều ǵ đó về Gió O Mười Năm.

 

Thế Dũng: Trước hết, làm ơn cho tôi cảm ơn v́ bạn đă có nhă ư để tôi có dịp phát biểu  về gió-o Mười năm.Tuy nhiên tôi lại thích nói nhiều hơn một điều ǵ đó.

 

Thứ nhất là về bạn và về Gió-o. Vừa sống trong tư thế một nhà văn, một Thạc sĩ Tâm lư học ở cương vị giáo sư tại một Đại học ở Mỹ; mà vừa điều hành được một gio-o mười năm lừng lững như vậy là rất gấu; rất mănh liệt. Trong tư cách chủ biên, bạn đă  độc lập, tự chủ  trong việc biên tập và duy tŕ các thể loại, chủ đề trong một cấu trúc lập thể với một phẩm lượng thường xuyên được lựa chọn  nghiêm túc và tinh tế.  www.gió-o.com  vừa có cái để đọc, để nh́n vừa có cái để nghe, để suy ngẫm trên diện rộng của cả thực ngôn, ảo ngôn lẫn  thực âm,  mỹ ảnh và  cả trong chiều sâu của từng chân dung tác giả đă được chắt lọc và phát hiện. Có lẽ v́ thế mà sau mười năm, gio-o đă không chỉ là một địa chỉ quen thuộc và tin cậy của các nhà văn hải ngoại mà c̣n trở thành nơi thành danh, nơi kư thác của nhiều cây bút ở trong nước. Bạn và Gió-o Mười năm là một kỳ tích.

 

Thứ hai là về  tôi và Gió-o.

 

Thoạt đầu, tôi để ư đến www.gio-o.com và sẵn sàng cộng tác vô điều kiện là v́ biết chủ biên là tác giả của cuốn:“ Văn hóa tŕ trệ, nh́n từ Hà Nội đầu thế kỷ 21“.  Gió-o đă mười năm, nhưng tôi mới chỉ gắn bó với gió-o chừng năm năm.  Theo Bát tự Hà Đồ - Lạc Thư, mệnh số của tôi có quẻ Hậu thiên là Thiên Phong Cấu. Thiên Phong Cấu là Càn ở trên Tốn. Tượng của quẻ này là Gió đi dưới Trời. Tôi đă và đang sống như một cơn gió đi dưới trời. Chẳng cần hỏi v́ sao người  lại đặt tên là Gió-o. Linh tính mách bảo: đây là đất lành. Thế là tôi ghé qua, rồi đậu lại và cũng vi vu cùng  Gió. Nhờ www.gio-o.com  mà tôi có thêm người quen mà tâm tư. Nhờ gió-o mà  có lần tôi gặp lại bạn ở Trường Sơn năm  xưa. Tử vi  tôi có sao Thiên Đồng và Thái Âm cư mệnh. Chủ biên gió-o là nữ sĩ họ Lê. Rơ ràng sự gặp gỡ của tôi và gió-o là do cơ duyên.

 

Thứ ba là về  ngày mai.

 

Chắc là bạn cũng đă thấy cú đạp thẳng từ trên cao của Đại úy an ninh Nguyễn Văn Minh vào khuôn mặt  đang nằm ngửa của người biểu t́nh yêu nước Nguyễn Trí Đức ( ngày 17.07.2011) trong khi anh đang bị bốn cảnh sát  túm chặt bốn vó để khiêng lên xe Buưt như khiêng một con thú giữa ḷng phố Hà Nội ?

 

Chắc bạn  đă biết  mười năm qua ở Việt Nam ngoài Lê Chí Quang, Lê Công Định, Nguyễn Văn Lư, Lê Thị Công Nhân, Trần Khải Thanh Thủy, Vi Đức Hồi… đă có bao nhiêu Luật sư, Luật gia và bao nhiêu người cầm bút  như Bloger Mẹ Nấm ( Nguyễn Ngọc Như Quỳnh), như Phạm Thanh Nghiên, như Bloger Điếu Cày ( Nguyễn Văn Hải) đă bị chế độ Cộng sản Hà Nội bỏ tù ?

Chắc  bạn đă biết, mới đây  trong phiên xử Phúc thẩm ngày 02.08.2011, Đảng Cộng Sản Việt Nam vẫn Y ÁN bảy năm tù trong, ba năm tù ngoài cho Luật gia Cù Huy Hà Vũ bất chấp mọi khuyến cáo   của Mỹ, của Liên minh Châu Âu, của hàng hàng ngàn trí thức Việt Nam và của  Tổ chức Nhân quyền quốc tế ?

 

Mới đây,  gió –o đăng bài thơ Một ngày thèm nghe đả đảo của  Lê Thị Huệ .  Bài thơ mà bạn viết tại Hà Nội từ mùa hè năm 1996. Lúc ấy bạn chợt tự ngộ: Th́ ra tôi thèm nghe một Tiếng Kèn Cách Mạng ngay ḷng phố Hà Nội.Thèm nh́n đám đông xuống đường biểu t́nh để xóa tan đi bóng dáng tŕ trệ, đấm vào sự ngu si đần độn, của thủ đô. Và bạn đă viết tiếp như  một trần t́nh: Bây giờ là mùa hè năm 2011, một bản tin vừa loan cuộc biểu t́nh ở Hà Nội đă qua tuần thứ Tám… Tôi đang chờ Hà Nội có những đám đông tám vạn hay tám chục ngàn người xuống đường. Tôi chờ đợi những cơn điên cần thiết

 

Chắc chắn là v́ bạn đă…T́nh cờ thấy được một tấm ảnh có người đàn ông thổi kèn trong đám đông biểu t́nh ở Hà Nội vào tuần lễ 24 tháng 07 năm 2011 mà tôi được đọc lại bài thơ  “Một Ngày Thèm Nghe Đả Đảo” trên gió-o. Dự cảm  từ Hà Nội - mùa hè 1996 của bạn đă không sai.

 

Ngày mai gió-o sẽ ra sao ?

Năm 2002, sau khi khởi sự gió-o, bạn bắt bắt đầu một chu kỳ sống mới.

Năm 2011, sau gió –o mười năm, một chu kỳ sống mới của bạn lại đă bắt đầu.

Ngày mai gió-o sẽ ra sao ?

Câu hỏi này dường như  chẳng nói lên một điều ǵ đó về Gió-O Mười năm. Bạn không cần trả lời.

Như  gió đi dưới trời chúng ta đă gặp nhau.

Gió đi dưới trời bỗng dưng có thể trở thành những cơn lốc

Gió đi dưới trời bỗng dưng có thể trở thành sóng lừng

Tôi vẫn tin, đời sống thường xuyên  tự thay h́nh đổi dạng, tự biến hóa đời đời.

Tôi vẫn tin, bản chất của  con người là không bao giờ chịu khuất phục trước những con thú.

Gió đi dưới trời bỗng dưng có thể trở thành những cơn băo.

 

Lê Thị Huệ: Cảm ơn nhà văn Thế Dũng

 

 

trang liên hệ: sinh hoạt Gió O Mười Năm 2001-2011

http://www.gio-o.com/GioOMuoiNamTQ.htm

 

© gio-o.com 2011